Verplicht vanaf 2026 ondanks felle kritiek: controversieel alternatief voor de gevarendriehoek zorgt voor onrust

Een noodlamp die verplicht wordt, maar niet zonder weerstand

Vanaf 1 januari 2026 moeten alle auto’s met een Spaans kenteken een V16-noodlamp hebben. Het systeem vervangt de traditionele gevarendriehoek en moet voorkomen dat bestuurders de weg op moeten om een waarschuwing te plaatsen. De lamp kan namelijk vanuit de auto worden geactiveerd en stuurt automatisch de locatie naar het netwerk van de Spaanse verkeersdienst.

Toch blijkt de maatregel in Spanje veel meer dan een simpele veiligheidsupdate. De V16-lamp is uitgegroeid tot een van de meest besproken verkeersinnovaties van de afgelopen jaren. De verplichting geldt uitsluitend in Spanje en dat heeft geleid tot kritiek van automobilisten, privacy-experts en zelfs juristen die twijfelen aan de proportionaliteit van het systeem.

Waarom de V16-lamp in Spanje zoveel discussie veroorzaakt

De nieuwe V16-lamp doet meer dan alleen licht geven. Het apparaat moet minstens twaalf jaar lang permanent online blijven en continu contact houden met de DGT 3.0-database. De lamp stuurt om de honderd seconden automatisch de geolocatie van het voertuig door.

Volgens de Spaanse verkeersdienst verhoogt dit de veiligheid en kunnen connected auto's en matrixborden snel reageren op stilstaande voertuigen. Maar critici wijzen op het risico van datamonitoring, afhankelijkheid van telecomproviders en een financiële constructie waarin vooral fabrikanten en telecombedrijven profiteren.

Daarnaast wijzen Nederlandse automobilisten die in Spanje wonen op praktische problemen die vaak niet worden genoemd. Zij melden dat de lamp in fel zonlicht slecht zichtbaar kan zijn, vooral op open snelwegen.

Ook verdwijnt de zichtbaarheid volledig wanneer een voertuig na een bocht stilvalt. Bestuurders van cabrio’s met een softtop merken bovendien dat de lamp bij harde wind niet goed blijft zitten omdat de magneet onvoldoende grip heeft.

Verder heeft de lamp een beperkte levensduur door de ingebouwde batterij en is de aanschafprijs aanzienlijk hoger dan veel bestaande noodmiddelen.

Bovendien is de V16 nergens anders in Europa verplicht. In veel landen zijn de klassieke gevarendriehoeken nog steeds de standaard. Nederlandse vakantiegangers die naar Spanje reizen worden daarom aangeraden de driehoek mee te nemen als ze de grens oversteken, om boetes of misverstanden te voorkomen.

Een miljardendeal waar weinig over wordt gesproken

Waar het volgens velen wringt, is de financiële omvang van het project. De prijs van een goedgekeurde V16-lamp ligt rond de vijftig euro en daarbij is de connectiviteitsdienst inbegrepen. Door de hoge volumes komen er echter steeds meer goedkopere alternatieven uit China op de markt, vaak voor minder dan vijfentwintig euro.

Met meer dan dertig miljoen voertuigen die in Spanje onder de verplichting vallen, kan de totale investering oplopen tot meer dan anderhalf miljard euro. Alleen al de btw levert de Spaanse staat naar schatting driehonderd miljoen euro op. Telecombedrijven als Vodafone, Telefónica en Masorange leveren de verplichte verbinding en profiteren van het vaste dataverkeer dat iedere lamp genereert.

Ook de homologatie is een lucratieve markt. Slechts enkele tientallen fabrikanten hebben certificering gekregen en die monopoliepositie zorgt voor scherpe kritiek op de transparantie van het systeem.

Waarom de verplichting alleen in Spanje geldt

De V16-lamp ontstond uit de wens om het aantal dodelijke ongevallen bij pechgevallen te verminderen. De Spaanse verkeersdienst wijst erop dat tussen 2018 en 2022 tientallen bestuurders zijn overleden terwijl zij een gevarendriehoek plaatsten.

Toch is Spanje het enige land dat deze verplichting doorzet. In andere EU-landen volstaat nog de traditionele driehoek, terwijl moderne auto’s vaak eCall aan boord hebben en smartphones nauwkeurige geolocatie kunnen doorgeven.

Spaanse automobilisten vragen zich daarom af waarom een nieuw apparaat met een verplichte dataverbinding nodig is, terwijl bestaande systemen dezelfde functie kunnen uitvoeren.

Volgens verkeersjuristen geldt bij reizen binnen de EU nog steeds het principe dat een voertuig moet voldoen aan de regels van het land waarin het is geregistreerd. Nederlandse automobilisten hoeven de lamp dus niet verplicht aan te schaffen, al kan het bij pech in Spanje wel verstandig zijn om hem te gebruiken voor je eigen veiligheid.

Nederlands kenteken mag nog steeds gevarendriehoek gebruiken

Voor Nederlanders die met de auto naar Spanje gaan, verandert er voorlopig niets aan de wettelijke plicht. Wie daar rijdt met een Nederlands kenteken mag nog steeds de gevarendriehoek gebruiken.

Toch blijft de V16-lamp een veiligere keuze bij pech. Je hoeft niet de weg op en je bent vanaf grote afstand zichtbaar. De lamp werkt met een magnetische voet en kan direct op het dak worden geplaatst. Voor wie een auto huurt in Spanje geldt dat de verhuurder verantwoordelijk is voor het meeleveren van een goedgekeurde lamp.