Het is geen geheim dat de filedruk in Nederland naar historische hoogtes stijgt. Rijkswaterstaat luidde al de noodklok en de cijfers van de European Transport Safety Council liegen er niet om: het aantal dodelijke ongevallen neemt toe. In die snelkookpan van asfalt en staal, blijkt een grote groep bestuurders simpelweg te bezwijken onder de druk.
Generatie 'Bang achter het stuur'
Uit grootschalig onderzoek van verkoopplatform OSW onder ruim duizend Nederlanders, komen verontrustende cijfers naar boven. Maar liefst één op de vijf automobilisten ervaart regelmatig angst of serieuze spanning tijdens het rijden.
Kijken we naar jongvolwassenen (onder de 30 jaar), dan is de situatie nog schrijnender. Daar zit één op de vier met samengeknepen billen in de auto. Het gaat hier niet om een beetje gezonde spanning, maar om 'amaxofobie': de angst om te rijden.
Dit verklaart direct waarom het verkeer bij de eerste regendruppel in het donker volledig vastloopt. Bijna 43 procent van de bestuurders geeft namelijk aan dat duisternis en slecht weer zorgen voor extra angst.
Snelweg-mijders zorgen voor chaos
De angst is niet vrijblijvend. Het zorgt voor onvoorspelbaar gedrag, en laat onvoorspelbaarheid nu net doodsoorzaak nummer één zijn in het verkeer. Uit de data blijkt dat 13 procent van de automobilisten de snelweg zelfs compleet vermijdt als het even kan. Nog eens 22 procent rijdt kilometers om, puur om bepaalde 'enge' situaties of routes te ontlopen.
Vrouwen lijken hier gevoeliger voor dan mannen (30% vs 11%), maar de impact is voor iedereen gelijk. Wie bang is, twijfelt. Wie twijfelt, handelt traag. En wie traag handelt in het huidige Nederlandse verkeer, creëert levensgevaarlijke situaties voor de rest.
De vicieuze cirkel van angst
Volgens Renaldo Molenbeek van OSW is de impact gigantisch: "Als spanning achter het stuur bepaalt waar en wanneer mensen durven te gaan, raakt dat direct hun zelfstandigheid."
Het probleem versterkt zichzelf. Door enge situaties te mijden (zoals die drukke invoegstrook of dat complexe knooppunt), doen bestuurders geen ervaring op.
Hierdoor blijft de onzekerheid bestaan en wordt de drempel steeds hoger. Bert van Wee, professor Transport Policy aan de TU Delft, waarschuwt: "Angst is niet alleen vervelend tijdens het rijden, maar schaadt ook het welbevinden."
De conclusie is hard: op de overvolle Nederlandse wegen rijden honderdduizenden mensen rond die er eigenlijk niet durven te zijn. Dat verklaart die onverklaarbare remacties en die eeuwige twijfelaars bij het invoegen. Houd er rekening mee, want voor je het weet zit je bovenop iemand die verstijfd is van schrik.
- Adobe Stock