Je moderne auto bespioneert je: dit wordt er opgeslagen als je een ongeluk krijgt

Een stille getuige onder je dashboard

Heb je een auto die na juli 2022 als nieuw model is geïntroduceerd of een willekeurige nieuwe auto van na juli 2024? Dan is de kans 100 procent dat je rondrijdt met een Event Data Recorder. Het is een maatregel die er door Europa destijds geruisloos is doorgedrukt, maar waarvan we nu pas de echte impact beginnen te zien in de praktijk.

Veel mensen denken dat hun auto privacy biedt. Dat wat er in de cabine gebeurt daar blijft. Maar de EDR is een onverbiddelijke getuige. Het apparaat zit vaak diep weggestopt in de module van de airbags en is ontworpen om de zwaarste klappen te overleven. Het doel is officieel om de veiligheid te analyseren, maar in de praktijk betekent het dat de discussie over de schuldvraag na een ongeluk voorgoed is veranderd.

De beslissende momenten

Wat slaat dat ding precies op? In tegenstelling tot een vliegtuig neemt de EDR in je auto meestal geen gesprekken op. Je hoeft dus niet bang te zijn dat je valse zangkunsten worden beluisterd. Het gaat puur om harde en technische data. De recorder slaat continu gegevens op in een lus, maar overschrijft deze direct weer. Pas als de sensoren een crash of het uitklappen van een airbag detecteren worden de vijf seconden vóór de klap en de fractie van een seconde erna definitief bevroren.

In die korte tijdspanne wordt alles vastgelegd. Je exacte snelheid, de stand van je gaspedaal, het toerental, de stuurhoek en of je je gordel om had. Maar het belangrijkste gegeven voor verzekeraars en politie is het remgedrag. Trapte je wel op tijd op de rem? En hoe hard? Of was je misschien afgeleid en remde je helemaal niet?

Het einde van het welles-nietes spelletje

Hier zit de pijn voor de automobilist die het niet zo nauw neemt met de regels. Vroeger kon je bij een ongeluk nog wel eens wegkomen met een vaag verhaal. Ik reed echt niet te hard of hij schoot opeens voor me. Zonder getuigen was het jouw woord tegen dat van de tegenpartij.

Met de aanwezigheid van de EDR is dat tijdperk voorbij. Als jij beweert dat je 50 reed maar de zwarte doos laat zien dat je met 72 kilometer per uur op het kruispunt afstormde heb je geen poot om op te staan. Juristen en verzekeraars maken steeds vaker gebruik van deze data. Bij zware ongevallen of letselschade kan de data worden uitgelezen. Als blijkt dat jij roekeloos reed of grove fouten maakte kan de verzekeraar besluiten om de schade niet te vergoeden of zelfs de kosten op jou te verhalen.

Van wie is die data eigenlijk?

Er is veel discussie over wie de eigenaar is van deze gegevens. In de basis ben jij dat als eigenaar van de auto. De politie of verzekeraar mag niet zomaar bij een routinecontrole je auto uitlezen. Maar bij een strafrechtelijk onderzoek na een ernstig ongeval kan justitie de data gewoon vorderen. Ook in civiele zaken kan een rechter bepalen dat de EDR uitgelezen moet worden om de waarheid boven tafel te krijgen.

Het is een veilig idee dat de waarheid altijd boven tafel komt, maar het betekent ook dat Big Brother definitief is ingestapt. Die ene keer dat je net iets te hard rijdt of even niet oplet wordt nu vastgelegd voor de eeuwigheid. De auto is slimmer geworden. Nu is het aan de bestuurder om zich te realiseren dat hij nooit meer écht alleen rijdt.