Topman haalt uit: 'Je denkt dat je hard werkt, maar eigenlijk wordt je kostbaarste bezit gestolen in de file'

De Franse waarschuwing: File is diefstal

Nicolas Dujardin, directeur bij Océinde, haalt in de zakenkrant Les Echos keihard uit naar de hypocrisie in zijn land. "We dromen van een korte werkweek, maar gooien miljoenen uren weg in nutteloze files en administratie," stelt hij. Volgens hem is reistijd geen noodzakelijk kwaad, maar pure diefstal van menselijk kapitaal.

Zijn analyse is scherp: "Een verpleegkundige die twee departementen moet doorkruisen omdat de stad onbetaalbaar is, verspilt haar leven." Frankrijk lijkt op een hardloper die dure schoenen koopt (de 4-daagse werkweek), maar vergeet te kijken hoe laat de wedstrijd begint.

Nederland: Kampioen deeltijd én kampioen stilstaan

Dit verhaal is een spiegel voor Nederland. Wij zíjn namelijk al dat land waar iedereen van droomt. Nergens in Europa wordt zoveel deeltijd gewerkt als hier; de gemiddelde Nederlander werkt al amper 30 uur per week. De 4-daagse werkweek is hier voor velen al de norm.

Maar levert dat ons meer vrijheid op? Nauwelijks. De tijd die we 'besparen' door minder te werken, leveren we direct weer in bij Rijkswaterstaat. De files in Nederland breken record na record.

Doordat de woningmarkt op slot zit, wonen we noodgedwongen steeds verder van ons werk. Het resultaat: we werken weliswaar minder, maar zijn nog steeds niet thuis.

2 uur reizen voor 6 uur werken

De rekensom van Dujardin is pijnlijk toepasbaar op de Randstad. Wie parttime werkt (bijvoorbeeld 6 uur per dag) maar wel in de spits van Almere naar Amsterdam moet, is verhoudingsgewijs krankzinnig veel tijd kwijt aan reizen.

"De eerste maatregel voor meer koopkracht zou moeten zijn: geef werknemers hun reistijd terug," roept Dujardin. Een land dat erin slaagt om 1% van de verloren file-uren om te zetten in productiviteit, kan de lonen verhogen zonder inflatie.

Los de file op, niet de werkweek

De les voor Nederland is helder. We kunnen wel blijven roepen om 'work-life balance' en nog meer vrije dagen, maar zolang de infrastructuur kraakt en de filedruk toeneemt, is het dweilen met de kraan open. De auto is niet de vijand, de stilstaande auto is de vijand.

Zolang we accepteren dat forenzen op de A27 een dagtaak op zich is, hebben we niets aan die vrije vrijdagmiddag. Die brengen we namelijk toch door in de file naar huis.