James Moylan, de man die het tanken voor altijd veranderde met één simpel driehoekje, is overleden

Het is waarschijnlijk het meest bekeken, maar minst gewaardeerde icoontje op je dashboard. Het kleine pijltje naast de benzinepomp dat voorkomt dat je als een idioot met de slang om de auto moet worstelen. De bedenker van deze geniale vinding is onlangs overleden, maar zijn erfenis blijft op elk dashboard voortleven.

James Moylan, de man die het tanken voor altijd veranderde met één simpel driehoekje, is overleden

Je kent het gevoel wel. Je stapt in een huurauto op vakantie, of je leent de auto van je partner. De tank is bijna leeg en je rijdt de eerste de beste pomp binnen. Terwijl je aan komt rijden, slaat de twijfel toe. Aan welke kant zit de tankklep eigenlijk?

Je gokt, parkeert de auto en stapt uit, om er vervolgens achter te komen dat de klep aan de andere kant zit. Je staat te hannesen met een te korte slang die over de lak schuurt, of je moet de "walk of shame" maken en de auto omdraaien terwijl de rest van het tankstation toekijkt.

Dit universele probleem is exact wat James Moylan overkwam op een regenachtige dag in april 1986. Moylan, een interieurontwerper die al jaren bij Ford werkte, pakte een bedrijfsauto om naar een vergadering te gaan. Toen hij moest tanken in Dearborn, Michigan, gokte hij verkeerd.

Hij moest de auto in de stromende regen verplaatsen en kwam doorweekt aan op zijn werk. In plaats van te klagen bij zijn collega's, deed hij iets wat typerend is voor briljante geesten. Zonder zelfs maar zijn natte jas uit te trekken, ging hij direct achter zijn typemachine zitten en schreef een voorstel dat de auto-industrie voorgoed zou veranderen.

Een idee van enkele centen

In zijn memo aan de directie stelde hij een simpele oplossing voor: plaats een indicator op het dashboard. In zijn oorspronkelijke schets tekende hij overigens geen pijltje, maar een klein bovenaanzicht van een auto met een openstaand tankklepje.

Zijn argumentatie was even simpel als doeltreffend. Zelfs als Ford ooit zou besluiten om bij alle modellen de tankdop aan dezelfde kant te plaatsen, zou dit kleine symbooltje van onschatbare waarde zijn voor gezinnen met meerdere auto's, gebruikers van poolauto's en vooral voor mensen in huurauto's. De kosten voor Ford? Verwaarloosbaar. Het was slechts een kwestie van een klein beetje extra inkt op de tellerplaat.

Het management van Ford zag de genialiteit van deze eenvoud in, al werd het ontwerp wel versimpeld tot een pijl. In 1989 debuteerde de Moylan Arrow op de Ford Escort en de Mercury Tracer. Het bleek een schot in de roos.

Klanten waardeerden de subtiele hint enorm en al snel namen andere fabrikanten het idee over. Tegenwoordig is er vrijwel geen auto meer te vinden zonder dit driehoekje. Het is de wereldwijde standaard geworden, zelfs bij elektrische auto's en plug-in hybrides met meerdere laadpoorten.

Waarom de verwarring ontstond

Om te begrijpen waarom de uitvinding van Moylan zo noodzakelijk was, moeten we even terug in de tijd. Vóór de jaren zeventig zat de tankdop bij veel Amerikaanse auto's, en zeker bij de grote slagschepen van Ford en GM, vaak verstopt achter de kentekenplaat aan de achterzijde. Dat was esthetisch mooi en praktisch bij de pomp, want je kon aan beide kanten gaan staan.

Strengere veiligheidseisen maakten daar echter een einde aan. Bij een aanrijding van achteren was de kans op een exploderende tank te groot. Fabrikanten werden gedwongen de vulopening naar de zijkant te verplaatsen, naar een veiligere zone buiten de kreukelzones.

Maar omdat er geen standaardisatie was, kozen sommige merken voor links (handig voor de bestuurder om uit te stappen) en anderen voor rechts (veiliger als je langs de weg zonder benzine komt te staan). De verwarring was geboren en Moylan loste die op met een oplossing die zo logisch is dat je je afvraagt waarom het zo lang duurde.

Een bescheiden erfenis

James Moylan overleed in Detroit, de stad waar hij ook geboren werd. Hij werkte 34 jaar voor Ford, inclusief een periode in Hiroshima tijdens de samenwerking met Mazda, en ging in 2003 met pensioen. Hoewel hij nooit rijk is geworden van zijn uitvinding (het was immers onderdeel van zijn werk), moest hij volgens zijn zoon Andrew altijd gniffelen als het onderwerp ter sprake kwam.

Het is een mooi voorbeeld van hoe één moment van frustratie kan leiden tot een oplossing die het leven van miljoenen mensen net iets makkelijker maakt. Dus de volgende keer dat je in een vreemde auto stapt, het regent en je in één keer aan de goede kant van de pomp stopt dankzij dat kleine pijltje, denk dan even aan James. Hij heeft je zojuist een nat pak bespaard.

Achtergrond