De cijfers: Musk verliest zijn kroon
De harde feiten liegen niet. In het afgelopen jaar leverde Tesla wereldwijd ongeveer 1,64 miljoen voertuigen af. Dat klinkt indrukwekkend, maar het is een daling van 8,6 procent ten opzichte van het jaar ervoor. Het is het tweede jaar op rij dat de verkoop krimpt. De aartsrivaal uit China, BYD, verkocht in dezelfde periode maar liefst 2,26 miljoen volledig elektrische auto's (en nog eens miljoenen hybrides). De machtswissel is een feit.
Vooral in Europa zijn de klappen hard. In de eerste elf maanden van 2025 daalde de verkoop van Tesla in de EU met maar liefst 39 procent, terwijl de totale markt voor elektrische auto's juist met 28 procent groeide. Tesla verliest dus razendsnel marktaandeel aan concurrenten die wél nieuwe modellen uitbrengen. In Duitsland, het hart van de auto-industrie, halveerde de verkoop zelfs bijna.
Musk jaagt klanten weg
Volgens analisten is Elon Musk zelf een groot deel van het probleem. De CEO is veranderd van een visionair in een "Reizfigur" (prikkelend figuur). Zijn controversiële politieke uitspraken, zijn steun aan rechtspopulistische politici in Europa en zijn rol als adviseur van Donald Trump hebben, zeker in Europa, potentiële kopers weggejaagd.
Musk leidde tijdelijk de werkgroep "Doge" onder Trump, die radikale bezuinigingen bij de Amerikaanse overheid doorvoerde. Dit leidde tot protesten voor Tesla-winkels. Een Tesla is voor veel mensen niet meer het symbool van vooruitgang en duurzaamheid, maar een politiek statement waar ze niet mee geassocieerd willen worden. Het merk lijdt onder de reputatie van zijn baas.
Trump draait geldkraan dicht
Ook in eigen land krijgt Tesla klappen door het beleid van de man die Musk steunde. President Trump schrapte eind september de belastingvoordelen van 7.500 dollar voor de aanschaf van elektrische auto's. Het gevolg was direct zichtbaar: in het vierde kwartaal van 2025 daalde de verkoop in de VS met 16 procent. Amerikanen kochten massaal auto's in het derde kwartaal om de subsidie nog mee te pakken, waardoor de vraag nu is ingestort.
Daarnaast is het modellengamma simpelweg verouderd. De Model Y, ooit de bestverkochte auto ter wereld, is al zes jaar oud en begint zijn aantrekkingskracht te verliezen. De veelbesproken Cybertruck is en blijft een niche-product dat nauwelijks bijdraagt aan de massa-verkoop. Tesla moet het nu hebben van prijsverlagingen en goedkopere 'standaard'-versies, wat de winstmarges (-37% in het derde kwartaal) volledig uitholt.
Beurskoers negeert realiteit
Het vreemde is dat de beurskoers van Tesla dit alles lijkt te negeren. Het aandeel staat bijna op een all-time high en de beurswaarde tikt de 1,4 biljoen dollar aan. Het vermogen van Musk wordt door Forbes geschat op een duizelingwekkende 725 miljard dollar. Hoe kan dat, terwijl de verkoop instort?
Het antwoord is simpel: Musk is een meester in het verleggen van de aandacht. Hij praat niet meer over auto's, maar over AI en robots. Beleggers gokken erop dat de 'Robotaxi' (de Cybercab zonder stuur en pedalen, beloofd voor serieproductie in 2026) en de menselijke robot Optimus de toekomst zijn. Musk belooft dat zijn robotaxi-netwerk eind 2025 de helft van de Amerikaanse bevolking zal dekken.
De gok op de toekomst
Maar de realiteit op de weg is anders. De tests met robotaxi's in Austin en San Francisco verlopen traag en er zit nog steeds een veiligheidschauffeur achter het stuur. Concurrent Waymo rijdt al met 2.500 volledig autonome auto's rond. Tesla loopt op dit vlak achter de feiten aan, net als op het gebied van nieuwe modellen.
De vraag is hoelang Musk de droom kan blijven verkopen terwijl zijn core-business (auto's verkopen) instort onder druk van BYD en zijn eigen gedrag. De aandeelhouders hebben hem in november nog beloond met een ongekend bonuspakket dat kan oplopen tot 1 biljoen dollar, maar de consument lijkt zijn oordeel al te hebben geveld.
- Google AI Studio