New York dumpt 2.500 metrostellen in zee om kunstmatige riffen te creëren en biodiversiteit te herstellen

Van Redbird naar rif

In de jaren 2000 moest New York van zijn verouderde vloot af, waaronder de iconische rode 'Redbird'-wagens. Slopen kost energie en geld, dus bedacht men een creatieve oplossing: we zinken ze af. Tussen 2001 en 2010 plonsden meer dan 2.500 wagons het water in voor de kust van staten als Delaware en Virginia.

Het idee is simpel: de oceaanbodem aan de oostkust is op veel plekken een kale zandvlakte. Voor vissen en schelpdieren is daar niets te halen. Maar zodra je er een stalen karkas neerlegt, ontstaat er houvast. Het koolstofstaal van de metro's is perfect; het roest een beetje, wordt ruw en biedt binnen no-time een thuis voor algen, mosselen en sponzen.

Strippen tot op het bot

Natuurlijk flikkeren ze die dingen niet zomaar overboord met de kauwgom nog onder de stoelen. Voordat een metro de zee in gaat, wordt hij volledig gestript. Ramen, deuren, verlichting, rubber, olie en asbest: alles gaat eruit. Wat overblijft is een kaal, stalen skelet van zo'n 18.000 kilo.

Vervolgens worden ze op pontons geladen en met een hydraulische lift de diepte in geduwd. Het resultaat is verbluffend. Binnen een paar maanden krioelt het van het leven. Het 'Redbird Reef' bij Delaware is inmiddels een hotspot voor zeebaars, tonijn en makreel. Volgens de lokale autoriteiten is de visstand daar verveelvoudigd, tot grote vreugde van sportvissers en duikers.

Een tweede leven onder water

De beelden van fotograaf Stephen Mallon, die het project vastlegde, zijn bijna surrealistisch. Je ziet een stukje New Yorkse geschiedenis, compleet met graffiti en gebruikssporen, langzaam verdwijnen in het blauwe diepe. Het voelt tegennatuurlijk, maar het werkt. Waar eerdere experimenten met autobanden (in Florida) uitliepen op een ramp omdat die dingen gingen drijven en riffen vernietigden, blijven de zware metro's keurig liggen.

Het succes zit hem in de massa en het materiaal. De wagons zijn zwaar genoeg om stormen te weerstaan en open genoeg om stroming door te laten. Het is een goedkope, duurzame manier om de biodiversiteit een boost te geven.

Afval bestaat niet

Dit project bewijst dat wat wij zien als schroot, voor de natuur een paleis kan zijn. In plaats van energie te verspillen aan het om smelten van staal, krijgt het een nuttige functie die tientallen jaren meegaat.

Dus als je ooit gaat duiken voor de kust van Amerika en je ziet een metrohalte op de bodem: nee, je hebt geen zuurstofgebrek. Je kijkt naar een van de succesvolste recyclingprojecten ter wereld.