Top-econoom voorspelt het einde van BMW, Mercedes en Volkswagen zoals we ze kennen: 'In 2030 bestaan ze niet meer'

Het klinkt als vloeken in de kerk. Zeggen dat Mercedes-Benz, BMW en Volkswagen hun langste tijd hebben gehad. Deze merken hebben de auto min of meer uitgevonden. Karl Benz vroeg in 1886 patent aan op de eerste auto en Volkswagen zette de wereld op wielen met de Kever.

Ze domineren al meer dan een eeuw de wereldwijde verkooplijsten. Toch is dat precies wat Moritz Schularick, voorzitter van het prestigieuze Kiel Institute for the World Economy (IfW), beweert. In een explosief televisie-interview met de Duitse zender ARD schetste hij een inktzwart scenario voor de nationale trots.

Volgens Schularick stevenen de Duitse giganten af op een 'Kodak-moment'. Ze zijn wereldkampioen in een technologie, de verbrandingsmotor, die over een paar jaar irrelevant is. "Volkswagen, BMW en Mercedes-Benz zullen aan het einde van dit decennium niet meer bestaan in de vorm zoals we ze nu kennen," waarschuwde hij. De reden is simpel. De auto verandert van een mechanisch product in een rijdende computer en op dat vlak lopen de Duitsers hopeloos achter.

De software-achterstand

De econoom legt de vinger op de zere plek. Duitse ingenieurs kunnen als de beste zuigers, cilinders en onderstellen bouwen. Maar de auto van de toekomst draait om software, kunstmatige intelligentie en connectiviteit.

Op dat gebied worden ze links en rechts ingehaald door Tesla en Chinese techreuzen. De transitie naar elektrisch rijden vraagt niet alleen om een andere motor, maar om een compleet nieuwe manier van denken over de toeleveringsketen en het verdienmodel. "We discussiëren over het verleden, terwijl andere landen de toekomst bouwen," aldus Schularick.

Zijn voorspelling is dat de Duitse merken gedwongen zullen worden om zichzelf opnieuw uit te vinden, of erger nog, dat ze prooi worden van buitenlandse overnames. Hij noemt Volvo als voorbeeld. Dat merk bloeide pas echt op nadat het werd overgenomen door het Chinese Geely, dat de noodzakelijke technologie en kapitaal inbracht. Schularick suggereert dat een vergelijkbaar lot ook Mercedes of BMW kan wachten als ze niet snel genoeg schakelen en toegang krijgen tot cruciale batterijtechnologie.

Woedende reacties

De uitspraken hebben in Duitsland voor een schokgolf gezorgd. De auto-industrie is goed voor honderdduizenden banen en een enorm deel van het BNP. Hildegard Müller, de baas van de autolobby VDA, noemde de voorspelling "absurd" en wees naar de hoge energiekosten in Duitsland als de echte boosdoener. Ook de politiek reageerde fel. Minister Cem Özdemir van de Groenen stelde stellig: "Mercedes blijft een Duits product." Hij benadrukte dat de staat en de industrie er alles aan moeten doen om de leiderschapspositie te behouden.

Toch raakt Schularick een open zenuw. De winstmarges staan onder druk, de verkoop van elektrische auto's stagneert en de Chinezen komen met modellen die goedkoper én geavanceerder zijn. Als de Duitse drie niet oppassen, eindigen ze als de makers van de beste typemachines in een wereld die net de laptop heeft ontdekt.