Veiligheidsexperts waarschuwen: voorzichtig remmen op glad wegdek vergroot de kans op ongevallen aanzienlijk

Stel je de situatie voor: je rijdt op een besneeuwde provinciale weg en plotseling doemen er remlichten op. Je oerinstinct, gevormd door jarenlange adviezen, neemt het over. Een stemmetje in je hoofd waarschuwt dat je de wielen niet mag laten blokkeren. Je doseert de remdruk omdat je bang bent om de grip te verliezen. Het resultaat is desastreus: de auto vertraagt nauwelijks en je glijdt hulpeloos richting je voorganger.

Wat ging er mis? Je paste menselijke logica toe op digitale technologie. De angst voor blokkerende wielen is terecht in een oldtimer, maar in een moderne auto is deze terughoudendheid je grootste vijand.

De erfenis van het pompend remmen

Vroeger was de regel noodzakelijk: remde je te hard op ijs, dan blokkeerden de wielen en werd je een onbestuurbaar projectiel. De enige oplossing was pompend remmen door het pedaal in te trappen, los te laten om te sturen en weer in te trappen.

Sinds 2004 is ABS, het Anti Blokkeer Systeem, verplicht in de Europese Unie. Dit systeem is een supercomputer die dat pompend remmen overneemt. Waar een coureur drie keer per seconde de remdruk varieert, doet een modern ABS dat vijftien tot twintig keer. Het systeem meet continu de rotatiesnelheid. Dreigt een wiel stil te vallen? Dan laat de computer de remdruk milliseconden los om direct daarna weer maximaal te grijpen.

De fatale schrikreactie

Het probleem zit hem in de psychologie. Wanneer ABS in werking treedt, begint het rempedaal hevig te trillen en hoor je een onheilspellend krakend geluid. Voor velen voelt dit alsof de auto uit elkaar valt.

In een reflex van pure schrik laten veel bestuurders de remdruk iets los. Dat is de kardinale fout. Verminder je de druk, dan denkt de computer dat de noodsituatie voorbij is. Het systeem schakelt terug waardoor je remweg met tientallen meters toeneemt.

Op glad wegdek is dat het verschil tussen schrik en een total loss. Experts zijn daarom helder over de procedure. Bij een noodstop moet je de rem niet bedienen, je moet hem mishandelen. Trap het pedaal door de bodem heen. Negeer het getril en lawaai, want dat is het geluid van technologie die je leven redt.

Vergeet de koppeling niet

Rijd je handgeschakeld? Trap dan tegelijkertijd de koppeling volledig tot op de bodem in. Doe je dit niet, dan vecht je remsysteem ook tegen de motor die de auto vooruit wil duwen. Bovendien voorkom je dat de motor afslaat. Een afgeslagen motor betekent geen stuurbekrachtiging en geen actieve hulpmiddelen meer.

Want dat is het tweede wonder van ABS: zolang de wielen rollen, blijft de auto bestuurbaar. Terwijl je vol op de rem staat, kun je om het obstakel heen sturen. Iets wat met de oude techniek van doseren onmogelijk was.

Natuurkunde wint altijd

Is ABS een vrijbrief voor roekeloos gedrag? Absoluut niet. Elektronica kan natuurwetten niet breken. Op zomerbanden in de sneeuw is de wrijving nagenoeg nul en redt geen computer je. Winterbanden blijven de basis. Maar als het rubber klopt, is de boodschap helder: wees lomp, wees bruut en vertrouw op de chip.