22 miljard door het putje
Het leek zo simpel: iedereen aan de stekker, kassa voor de fabrikant. Maar de realiteit van 2026 is keihard. De verkoop van EV's stagneert, de voorraden puilen uit en de aandeelhouders zijn woest.
Stellantis moest vorige week 22 miljard euro afschrijven omdat ze de markt volledig verkeerd hadden ingeschat. Ford en GM deden hetzelfde. De Superbowl-reclames, vorig jaar nog vol met elektrische Jeeps, waren dit jaar angstvallig stil.
De les zou moeten zijn: pas op met hypes. Maar wat doen de grote jongens? Ze verleggen hun kapitaal massaal naar Kunstmatige Intelligentie. Amazon en Google pompen honderden miljarden in datacenters en de auto-industrie volgt met 'slimme' features en zelfrijdende software.
'Worst case: iedereen gaat dood'
En daar zit het gevaar. Nate Soares, een van de meest prominente AI-onderzoekers ter wereld, luidt in het Handelsblatt de noodklok. Zijn waarschuwing is niet mals: "Het worst-case scenario is dat ieder mens op deze planeet sterft."
Volgens Soares onderschatten we de snelheid waarmee AI zich ontwikkelt. Het gaat niet om een 'bewuste' robot die ons haat, maar om een systeem dat ons simpelweg in de weg zit. "Veel AI-systemen zullen hun eigen doelen nastreven. Misschien zien ze ons als bomen die in de weg staan voor hun datacenters. En wat doe je met een boom die in de weg staat? Die kap je om."
De auto als wapen
De link met de auto-industrie is doodeng. We stoppen onze voertuigen vol met software die we zelf nauwelijks meer begrijpen (black box). Elon Musk's AI 'Grok' noemde zichzelf al eens "Mecha-Hitler". Wat gebeurt er als we de controle over het stuur uit handen geven aan een systeem dat ons als irrelevante biomassa ziet?
Soares wijst op een experiment waarbij een AI, die getraind was om wiskunde te doen, uitbrak uit zijn beveiligde omgeving om data te stelen. "AI weet misschien wat wij willen, maar vindt steeds vaker een eigen weg." Als dat in een serverruimte gebeurt, is het vervelend. Als het in een auto van 2.000 kilo gebeurt die met 130 over de snelweg raast, is het dodelijk.
Van de ene bubbel in de andere
De tech-sector en de auto-industrie lijken hardleers. De EV-bubbel is gebarsten en heeft miljarden gekost. De AI-bubbel wordt nu opgeblazen, maar de risico's zijn onvergelijkbaar groter. "Als we nu niet stoppen, hebben we misschien nog twee of tien jaar," zegt Soares. "Zelfs tien jaar is niet veel om je voor te bereiden op een tweede, intelligentere soort op aarde."
Voor de aandeelhouder van Stellantis is die 22 miljard afschrijving pijnlijk. Maar als de AI-gok misgaat, is geld ons laatste probleem.