Wisselen in plaats van laden
In de straten van Kampala en Lagos zwaaien de 'boda-boda's' (motortaxi's) de scepter. Jarenlang waren dat stinkende benzinemotoren, maar die tijd is voorbij. De elektrische motorfiets is bezig aan een ongekende opmars. Het geheim? Ze doen niet aan laden.
Merken als Spiro hebben een netwerk van honderden wisselstations uitgerold. Is je accu leeg? Dan rijd je langs een station, lever je hem in en krijg je binnen een minuut een volle terug. Kosten: nog geen 2 euro voor 80 kilometer. Dat is de helft van wat benzine kost.
Volgens de NOS is dit systeem de sleutel tot succes. Chauffeurs hoeven niet te wachten en verdienen direct meer geld omdat hun brandstofkosten halveren. Terwijl wij hier nog dromen van battery swapping (denk aan het worstelende Nio), is het daar de dagelijkse praktijk.
Werkgelegenheidsexplosie
Maar het gaat niet alleen om rijden. Het gaat om bouwen. Spiro assembleert zijn motoren lokaal. In Oeganda rolt er elke 45 seconden een nieuwe motor van de band. En in Nigeria, waar het bedrijf sinds 2024 actief is, zijn al meer dan 500 banen gecreëerd.
Tegenover de Nigeriaanse krant The Whistler vertelt directeur Rahul Gaur dat 99 procent van het personeel lokaal is. "We leiden mensen op in technologie, verkoop en onderhoud."
Het is een complete industrie die uit het niets is ontstaan. De motoren hebben nauwelijks onderhoud nodig ("geen olie, geen filters"), waardoor de downtime minimaal is. Dat betekent meer ritten en meer geld voor de chauffeur.
2026: Het jaar van de doorbraak
Analisten verwachten dat 2026 het jaar van de grote doorbraak wordt. De markt voor elektrische tweewielers groeit nu al met 38 procent per jaar. Landen als Rwanda geven belastingvoordelen en in Ethiopië en Kenia schieten de start-ups als paddenstoelen uit de grond.
Natuurlijk zijn er uitdagingen. Wie de stad uit wil, komt in de problemen omdat het netwerk van wisselstations daar nog niet dekkend is. "Benzine is overal," klaagt een sceptische chauffeur. Maar voor de miljoenen stedelingen die dagelijks in de smog staan, is de keuze snel gemaakt.
De les voor Europa? Misschien moeten we stoppen met het bouwen van zware, dure auto's met enorme accu's en eens kijken naar hoe ze het in Afrika doen: licht, modulair en betaalbaar. Want terwijl wij hier nog discussiëren, hebben zij de toekomst al omarmd.