Het klinkt als het script van een slechte maffiafilm maar het is de keiharde realiteit op de Franse wegen. Het nationale Rekenhof heeft na een grondig onderzoek een verpletterend rapport gepresenteerd over het Franse kentekenregister. Uit de gepubliceerde cijfers blijkt dat het systeem aan alle kanten rammelt. Talloze voertuigen rijden rond met ogenschijnlijk geldige papieren terwijl de daadwerkelijke eigenaar in geen velden of wegen te bekennen is.
De oorsprong van deze gigantische puinhoop ligt in een wetshervorming uit het jaar tweeduizendzeventien. De Franse overheid besloot destijds om de trage fysieke loketten voor voertuigregistratie definitief te sluiten. Alles moest sneller en moderner via het internet verlopen. Om de werkdruk te verlagen kregen particuliere bedrijven directe toegang tot de centrale staatsdatabase. In deze database staan de gegevens van negenenzestig miljoen voertuigen opgeslagen. Het idee was efficiënt maar de uitvoering bleek ronduit desastreus.
De toegangscodes voor dit uiterst gevoelige systeem werden destijds vrijwel zonder enige achtergrondcontrole uitgedeeld. Duizenden bedrijven kregen de bevoegdheid om kentekens te registreren en voertuiggegevens te wijzigen. Hier zaten honderden spookbedrijven tussen die uitsluitend bestonden uit een simpel postbusadres. Fraudeurs zagen hun kans schoon en doken massaal op deze maas in de wet. Uit het onderzoek blijkt dat één malafide bedrijf in slechts drie jaar tijd maar liefst tweehonderdvijfenzestigduizend registraties wist door te voeren zonder dat er ook maar ergens een alarmbel afging.
Vrij spel voor hardrijders en belastingontduikers
Het resultaat is een wagenpark van ongeveer een miljoen auto's waarvan de identiteit van de bestuurder volledig is afgeschermd achter een nepbedrijf. Voor de Franse politie is dit een absolute nachtmerrie in de dagelijkse praktijk. Snelheidsboetes en parkeerbonnen vallen massaal op de mat bij lege kantoorpanden en worden logischerwijs nooit betaald. Het is dan ook geen toeval dat het aantal zware snelheidsovertredingen in Frankrijk in de afgelopen jaren met maar liefst honderdzestig procent is geëxplodeerd. De pakkans voor deze onzichtbare spookrijders is immers nihil.
Daarnaast wordt het rammelende systeem massaal misbruikt voor grootschalige belastingfraude. Eigenaren van zware en vervuilende bolides laten hun voertuigen via de schimmige bedrijfjes registreren in een lichtere en veel goedkopere milieuklasse. Zware milieuheffingen en regionale belastingen worden op deze doortrapte manier moeiteloos ontdoken. Het Rekenhof stelt keihard dat de falende overheid de deur wagenwijd heeft opengezet voor het volledige spectrum van de georganiseerde criminaliteit.
Schade loopt op tot ruim een half miljard euro
De financiële gevolgen van deze bureaucratische blunder zijn werkelijk astronomisch te noemen. Alleen al in de gemeten periode van twee jaar is de Franse staat meer dan vijfhonderdvijftig miljoen euro misgelopen aan onbetaalde registratiekosten en oninbare verkeersboetes. Dat de fraudeurs zo lang ongestoord hun gang konden gaan is volledig te danken aan het stuitende gebrek aan toezicht vanuit de overheid.
Gemiddeld werd slechts drie procent van de geregistreerde bedrijven per jaar gecontroleerd door de bevoegde instanties. Een fraudeur hoefde statistisch gezien dus slechts eenmaal in de drieëndertig jaar een inspecteur over de vloer te verwachten. Inmiddels is de paniek in Parijs groot en probeert het ministerie van Binnenlandse Zaken de controle wanhopig terug te winnen.
Het aantal bedrijven met toegang tot het kentekenregister is recentelijk hardhandig teruggebracht van negenendertigduizend naar zevenentwintigduizend aanbieders. Er wordt momenteel koortsachtig gewerkt aan een compleet nieuw registratiesysteem met veel strengere veiligheidscontroles. Tot die tijd moeten de Franse agenten het doen met de frustrerende wetenschap dat een aanzienlijk deel van de auto's die ze zien passeren op papier simpelweg niet bestaat.