Blokkade Hormuz zet Europese luchtvaart onder druk: airlines werken aan zomerscenario’s

Volgens Reuters houden luchtvaartmaatschappijen er inmiddels rekening mee dat brandstofleveringen in mei en juni onder druk kunnen komen te staan als het conflict in het Midden-Oosten niet snel afneemt. Dat betekent nog niet dat er nu al massaal vluchten uitvallen, maar achter de schermen worden wel degelijk scenario’s doorgerekend voor de zomerpiek.

De kwetsbaarheid zit vooral in de aanvoer. Rond 9 april bereikt met de tanker Rong Lin Wan een van de laatste ladingen Europa die nog vóór de blokkade uit de Golfregio vertrok. Daarna wordt vervanging lastiger. Een aanzienlijk deel van de Europese jet-fuelvoorziening is afhankelijk van leveringen uit of via de Golf, terwijl alternatieve stromen dat niet zomaar opvangen.

Dat maakt de sector zenuwachtig. Niet alleen omdat de beschikbaarheid onder druk staat, maar ook omdat de prijzen flink zijn opgelopen. Daardoor kijken maatschappijen niet alleen naar hun brandstofvoorraad, maar ook naar hun capaciteit voor de zomer. Minder frequenties op drukke routes of tijdelijke bijsturing van het netwerk worden in sommige scenario’s nadrukkelijk meegenomen.

Merkur, dat zich baseert op informatie van Corriere della Sera, schrijft dat Lufthansa intern zelfs rekening houdt met de mogelijkheid dat 20 tot 40 toestellen tijdelijk aan de grond moeten blijven. In zwaardere scenario’s zou de sector uiteindelijk honderden vliegtuigen moeten stilzetten en duizenden vluchten moeten schrappen, al is dat op dit moment nog geen realiteit maar een noodscenario.

Zorgen nemen toe, maar totale droogval is nog niet in zicht

Tegelijkertijd klinkt er ook een duidelijker relativering. Sky News meldde dat luchthavenkoepel ACI Europe op basis van een rondgang zegt dat 86 procent van de bevraagde Europese luchthavens voorraden op of boven het normale niveau heeft. Ook Ryanair-topman Michael O’Leary stelde dat er nauwelijks risico is voor de brandstofvoorziening als de Straat van Hormuz tegen midden of eind april weer opengaat.

Daarmee is de conclusie vooral dat de situatie nog niet kritiek is, maar wel snel kan verslechteren als de blokkade aanhoudt. Het risico zit dus minder in vandaag of morgen, en veel meer in wat er gebeurt als de verstoring doorloopt richting het hoogseizoen.

De zomer wordt de echte test

Vooral juni, juli en augustus gelden als kwetsbare maanden. Dan ligt het verkeer op zijn hoogtepunt, terwijl ook toeristische luchthavens, eilanden en andere lastiger te bevoorraden bestemmingen gevoeliger worden voor tekorten. Als er dan minder brandstof beschikbaar is, moeten maatschappijen keuzes maken: routes uitdunnen, frequenties verlagen of tijdelijk capaciteit schrappen.

De kortste samenvatting is dan ook deze: er is nog geen directe Europese kerosinecrisis, maar de combinatie van een geblokkeerde zeeroute, oplopende prijzen en een naderende zomerpiek maakt dat airlines zich nu al voorbereiden op een scenario waarin brandstof deze zomer minder vanzelfsprekend beschikbaar is.