Waarom gedachteloos je portier openen in Duitsland duur kan uitpakken

Even parkeren in het centrum van Düsseldorf of bij een supermarkt net over de grens. Je gooit je portier open en plotseling knalt er een e-scooter, speed-pedelec of fietser tegenaan. In Nederland is dat al ontzettend vervelend, maar in Duitsland val je dan al snel onder een strenge zorgplicht uit § 14 StVO, die de verantwoordelijkheid zwaar bij de uitstapper legt.

Vooral in steden is een ongeluk sneller gebeurd dan je denkt. UDV, de ongevallenonderzoekstak van de Duitse verzekeraars, concludeerde in 2020 dat dooring-ongevallen in hun analyse een van de belangrijkste risico's vormden rond geparkeerde auto's.

Wat de Duitse wet écht zegt

Regelmatig schrijven media dat Duitsland de zogenaamde 'Dutch Reach' wettelijk verplicht heeft gesteld. Dat is een fabeltje. De Duitse Straßenverkehrs-Ordnung (StVO) schrijft nergens letterlijk voor met welke hand je een deur moet openen. § 14 StVO eist dat wie in- of uitstapt zich zo gedraagt dat gevaar voor andere verkeersdeelnemers wordt uitgesloten.

Omdat deze wet zo strak is geformuleerd, adviseren verkeersorganisaties als de ADAC en sommige Duitse steden nadrukkelijk de Holländische Griff. Door je portier te openen met de hand die er het verst vandaan is, dwing je jezelf namelijk tot een blik over de schouder aan de kant waar je uitstapt.. De handeling zelf is dus geen wet, maar wel een nadrukkelijk aanbevolen manier om aan die zorgplicht invulling te geven.

Boetes van vier tientjes, claims van duizenden euro's

Op papier vallen de boetes voor het overtreden van deze regel best mee. Volgens de actuele Duitse boetecatalogus kost het in gevaar brengen van anderen bij het in- of uitstappen je 40 euro. Ontstaat er daadwerkelijk schade of een ongeval, dan stijgt dat bedrag naar 50 euro. De boete is dus klein, maar het echte risico zit in aansprakelijkheid, schade en verzekeringsgevolgen over de grens.

Het echte risico zit in aansprakelijkheid, letselschade en verzekeringsgevolgen. In de Duitse rechtspraak kan de verantwoordelijkheid bij dit soort ongevallen zwaar bij de uitstapper komen te liggen. In een door de ADAC besproken zaak oordeelde het Landgericht Köln dat een automobilist volledig aansprakelijk was nadat een wielrenner tegen een openslaande deur was gebotst.

De fietser kreeg in die specifieke zaak 7.500 euro smartengeld toegewezen. Je autoverzekering dekt de schade aan de tegenpartij weliswaar, maar een dergelijke claim heeft direct flinke gevolgen voor je schadevrije jaren en je premie.

Voorkom ellende met een simpele routine

Ga je binnenkort de grens over? Prent jezelf een simpele routine in zodra je de motor uitzet:

• Kijk eerst in je binnenspiegel en linkerbuitenspiegel.
• Kijk over je linkerschouder om de dode hoek te checken.
• Gebruik eventueel de Holländische Griff om die draaiing af te dwingen.
• Open het portier eerst op een kleine kier en wacht een seconde.
• Stap pas uit als je absoluut zeker weet dat de weg vrij is.