In Amsterdam bepaalt 7 centimeter nu of je een boete kunt krijgen

Het Vondelpark moet weer een plek worden voor wandelaars, hardlopers en reguliere fietsers, zonder dat bezoekers voortdurend rekening hoeven te houden met snelle, zware fatbikes. De gemeente was klaar met de stroom meldingen van bijna-botsingen en ongelukken, en besloot de Algemene Plaatselijke Verordening in te zetten. Daarmee wordt het beroemdste park van Nederland de eerste Amsterdamse testlocatie voor een lokaal fatbikeverbod.

De meetlat komt naar het fietspad

Om discussies te voorkomen, moest er een werkbare definitie komen. Amsterdam maakt het simpel voor de handhavende boa’s: heeft de fiets elektrische trapondersteuning én zijn de banden breder dan zeven centimeter? Dan ben je in overtreding zodra je ermee het park inrijdt.

Wie toch de gok waagt, kan de eerste twee weken nog rekenen op een waarschuwing en uitleg over het verbod. Daarna kan een boete volgen van 115 euro. Voor bestuurders tussen de 12 en 15 jaar bedraagt die boete 57,50 euro.

Voor kinderen onder de twaalf jaar schrijft de gemeente geen boetes uit, maar volgt er wel een gesprek met de ouders of verzorgers. Goed om te weten: het is niet zo dat je de fatbike moet achterlaten bij de ingang. Zodra je afstapt en met het brede rubber aan de hand door het park wandelt, is er juridisch gezien niets aan de hand.

Amsterdam loopt vooruit op Den Haag

De gemeente vroeg al sinds begin 2024 om landelijke maatregelen, maar vond het wachten op Den Haag te lang duren. Inmiddels heeft minister Karremans van Infrastructuur op 24 april weliswaar een Aanpak Fatbikes gepresenteerd, met onder meer een wettelijke basis voor fatbikevrije zones, een minimumleeftijd en een helmplicht tot 18 jaar voor lichte elektrische voertuigen, maar die regels laten nog even op zich wachten.

Amsterdam wilde deze zomer niet nog meer overlast en nam daarom zelf het heft in handen met dit gerichte lokale verbod. Daarmee loopt de stad vooruit op de landelijke aanpak en wordt het Vondelpark een praktijkproef voor een probleem waar veel gemeenten mee worstelen.

De skinnybike legt direct de zwakke plek bloot

Een regel die gebaseerd is op centimeters, vraagt natuurlijk om creatief ontwijkgedrag. Lokale media zoals AT5 signaleren nu al een nieuwe trend in de Amsterdamse fietsenwinkels: de opkomst van de zogeheten skinnybike. Dat is een e-bike die qua robuust frame en zithouding het stoere imago van de fatbike kopieert, maar rolt op banden die nét iets smaller zijn dan de grens van zeven centimeter.

Op papier is het daarmee een gewone elektrische fiets, waarmee je legaal door het Vondelpark mag blijven rijden. Het toont direct de complexiteit van dit soort lokale maatregelen: fabrikanten en verkopers zoeken de uiterste grens van de regelgeving op om binnen de nieuwe grenzen toch een vergelijkbaar product te blijven aanbieden.

Blauwdruk voor de rest van Nederland?

Amsterdam is niet de allereerste stad die deze stap zet. Enschede weert de fatbike al sinds maart uit bepaalde delen van het winkelgebied. Toch is Amsterdam wel de meest in het oog springende testcase van Nederland. Als de combinatie van de 7 centimeter-regel en handhaving door boa’s in het drukke Vondelpark werkt, is de kans groot dat deze borden ook op andere plekken in de hoofdstad verschijnen.

Daarna kijken andere gemeenten ongetwijfeld mee. Als het verbod praktisch uitvoerbaar blijkt en juridisch overeind blijft, kan het Vondelpark zomaar de blauwdruk worden voor pleinen, parken en winkelgebieden waar bestuurders van fatbikes nu nog gewoon doorheen mogen rijden.