Bij dit specifieke teken krijgt de vluchtstrook ineens een compleet andere functie

Je rijdt over een drukke snelweg en ziet in de verte een specifiek elektronisch teken boven de uiterste rechterkant van het asfalt oplichten. Veel automobilisten, vooral als ze niet vaak op de desbetreffende weg komen, denken: dat is en blijft de vluchtstrook, daar mag ik absoluut niet komen, dus ik blijf veilig op de reguliere rijstroken hangen. Maar dat kan precies de fout zijn die het verkeer onnodig vertraagt en de veiligheid van je medeweggebruikers flink in gevaar brengt. Op dat specifieke moment verandert de functie van de vluchtstrook namelijk totaal en word je door Rijkswaterstaat juist geacht om de doorgetrokken streep legaal te passeren.

We hebben het hier over de veelbesproken en nog altijd vaak verkeerd begrepen spitsstrook. Dit is de reguliere vluchtstrook aan de rechterzijde van de snelweg, die tijdens drukke momenten tijdelijk wordt opengesteld als volwaardige, extra rijstrook om de doorstroming te verbeteren. Rijkswaterstaat regelt deze openstelling uitsluitend via de elektronische matrixborden. Zodra er in plaats van het bekende rode kruis een felgroene pijl naar beneden op de matrixborden oplicht, vervalt het strikte rijverbod op de vluchtstrook per direct.

Blijf zoveel mogelijk rechts rijden

Het grote probleem in de dagelijkse praktijk is dat veel automobilisten de tijdelijke rijstrook stug blijven negeren. Ze zijn tijdens de rijlessen logischerwijs gehersenspoeld met de harde regel dat een doorgetrokken streep overschrijden of rijden op de vluchtstrook een zware overtreding is. Zodra het juiste teken echter brandt, is die angst onterecht. De Nederlandse verkeerswet is namelijk onverbiddelijk in de basis: je moet altijd zoveel mogelijk rechts houden. Dit betekent dat wanneer de spitsstrook open is, je wettelijk verplicht bent om deze te gebruiken als je niet actief aan het inhalen bent, ongeacht de dikke doorgetrokken streep die de strook fysiek scheidt van de rest van het asfalt.

Wie stug op de middelste of linker rijstrook blijft hangen, creëert ongewild gevaarlijke situaties. Andere bestuurders worden daardoor gedwongen om lokaal naar links uit te wijken of gaan uit pure frustratie zelfs rechts inhalen via de geopende en lege spitsstrook. Rijkswaterstaat waarschuwt herhaaldelijk dat het vermijden van de opengestelde strook de doorstroming ernstig hindert en het risico op botsingen aanzienlijk vergroot.

Snelheid en pechgevallen

Het berijden van de spitsstrook vereist wel een stukje aanpassing en alertheid van de bestuurder. Vaak gaat de openstelling van deze extra strook gepaard met een verlaagde maximumsnelheid (doorgaans tachtig of honderd kilometer per uur), die direct via datzelfde elektronische systeem wordt aangegeven. Deze verlaagde limiet is bittere noodzaak, omdat de rijstrook fysiek smaller is en er geen reguliere vluchtstrook meer beschikbaar is voor noodgevallen langs de vangrail.

Val je onverhoopt toch stil met een kapotte motor of een lekke band terwijl de spitsstrook geopend is? Probeer dan een van de speciaal aangelegde pechhavens te bereiken. Lukt dat niet en strand je noodgedwongen op de geopende spitsstrook, zet dan direct je alarmlichten aan, verlaat het voertuig op een veilige manier en ga direct achter de vangrail staan. Via slimme camera's signaleert de verkeerscentrale het stilstaande voertuig vrijwel altijd realtime. Er zal dan onmiddellijk een rood kruis op het matrixbord boven de spitsstrook verschijnen om het achteropkomende verkeer te waarschuwen. Zodra dat iconische kruis brandt, is de strook direct weer heilig en is passeren ten strengste verboden.