Senna won nooit met deze F1-auto, toch kan hij miljoenen waard zijn

Nadat hij in 1983 het Britse Formule 3-kampioenschap domineerde, mocht het jonge talent Senna al testen voor grote namen als Williams, McLaren en Brabham. Een direct racezitje zat er bij die topteams echter nog niet in. Daarom tekende hij voor het seizoen van 1984 bij het veel kleinere Toleman. Het team had nog niet de allernieuwste auto klaarstaan, waardoor Senna zijn debuutjaar moest aftrappen in een doorontwikkeling van de wagen uit het voorgaande jaar: de TG183B.

Een eigenzinnig ontwerp

Ontwerpers Rory Byrne en John Gentry hadden een opvallende en aerodynamisch avontuurlijke auto gebouwd. De wagen viel direct op door zijn dubbele achtervleugel en de radiatoren die op een ongebruikelijke plek in de voorvleugel waren gemonteerd. Het was zeker geen hopeloze achterhoede-auto, maar met zijn ongeveer 700 pk sterke Hart-turbomotor was de Toleman wel een lastige en eigenzinnige machine om te besturen.

Vier races die alles veranderden

Het specifieke exemplaar dat nu te koop staat is chassis nummer 05. Dit is de auto waarmee Senna in 1984 in Brazilië zijn Grand Prix-debuut maakte. Hij kwalificeerde zich als zestiende, maar viel in de race uit door een turboprobleem. De beloning kwam een race later in Zuid-Afrika. Daar stuurde Senna de Toleman knap naar een zesde plaats en pakte hij het allereerste WK-punt uit zijn carrière.

Ook in België werd hij later als zesde geklasseerd nadat Tyrrell uit de uitslagen van het seizoen werd geschrapt. Na een mislukte kwalificatie in San Marino werd de TG183B definitief met pensioen gestuurd en kreeg Senna de nieuwere TG184 tot zijn beschikking.

De details die verzamelaars gek maken

RM Sotheby’s vermeldt inmiddels een vraagprijs van 2,25 miljoen euro, nadat de eerdere veilinginschatting nog tussen 2,8 en 3,8 miljoen euro lag. Dat astronomische bedrag betaal je niet voor het palmares van de auto, maar puur voor de historische waarde. De Toleman behoudt bovendien fantastische authentieke details. Zo zit de originele versnellingspookknop er nog in, net als de voetsteun waarop de monteurs destijds per ongeluk de naam van hun kersverse coureur verkeerd spelden als ‘Aryton’.

Levend erfgoed op het circuit

In tegenstelling tot veel andere miljoenenklassiekers is dit bovendien geen statisch museumstuk. De auto wordt geleverd in rijdende staat en beschikt over een correcte Hart 415T-motor, een gereviseerde turbo en een versnellingsbak die recent is aangepakt. De wagen is daardoor startgerechtigd voor prestigieuze evenementen zoals de Monaco Historic Grand Prix.

Dat hij nog serieus kan rijden, werd de afgelopen jaren wel bewezen. Voormalig Formule 1-coureur Martin Brundle stuurde de Toleman in 2022 over Brands Hatch voor een documentaire, en in 2024 reed Alpine-coureur Pierre Gasly er op Silverstone mee om Senna te eren. Deze Toleman won in 1984 dan wel niets groots, maar hij droeg Senna precies op het moment dat de wereld voor het eerst zag welk ongekend talent eraan zat te komen. En juist dat maakt dit chassis zo waardevol.