Achtergrond

De Concorde was een slak: Japan onthult plannen voor passagiersjet die bijna drie keer zo snel vliegt

De mythische Concorde vloog ooit met twee keer de geluidssnelheid de oceaan over. Een Japans onderzoeksteam vindt dat veel te traag en test momenteel de techniek voor een bizar hypersonisch vliegtuig.

Japan
Vliegtuig
De Concorde was een slak: Japan onthult plannen voor passagiersjet die bijna drie keer zo snel vliegt

Wie vandaag de dag voor een zakentrip of een vakantie van Tokio naar Los Angeles vliegt, is al snel twaalf tergend lange uren onderweg in een trillende metalen koker. Zelfs in de hoogtijdagen van de Concorde, het iconische passagiersvliegtuig dat met Mach 2 (ongeveer 2.100 km/u) vloog, nam zo'n afstand een flink deel van je dag in beslag. Toch kan het nog veel gekker. Terwijl de rest van de luchtvaartindustrie zich vooral bezighoudt met besparen op beenruimte en kerosine, zijn Japanse onderzoekers stilletjes bezig met het ontwerpen van een absoluut snelheidsmonster.

Het doel van de Japanse ruimtevaartorganisatie JAXA en de Waseda Universiteit in Tokio is ronduit bizar: ze willen de enorme Stille Oceaan in slechts twee uur tijd oversteken. Om dat te bereiken, werken ze aan de plannen voor een passagiersvliegtuig dat een verbluffende topsnelheid van Mach 5 moet aantikken. Met ruim 6.100 kilometer per uur is dit toestel bijna drie keer zo snel als de legendarische Concorde. Zodra je deze snelheid overschrijdt, spreken we officieel niet eens meer over supersonisch, maar over hypersonisch reizen.

Een straalmotor zonder bewegende delen

Om een passagiersvliegtuig op een hoogte van 25 kilometer met 6.100 km/u door de atmosfeer te laten knallen, heb je aan een traditionele straalmotor niet genoeg. De Japanners gebruiken daarom een zogeheten ramjet, in het Nederlands ook wel een stuwstraalmotor genoemd. Dit is een briljant stukje techniek dat niet werkt met complexe, draaiende turbinebladen om lucht naar binnen te zuigen. Een stuwstraalmotor heeft geen bewegende delen. Het systeem gebruikt simpelweg de gigantische vliegsnelheid van het toestel zelf om de binnenstromende lucht snoeihard te comprimeren voordat er brandstof bij wordt gespoten.

Dit technische concept heeft echter één grote valkuil: een ramjet werkt niet als je stilstaat op de startbaan. Het vliegtuig moet eerst op een andere manier, waarschijnlijk met behulp van geavanceerde waterstofmotoren, naar een bizar hoge basissnelheid worden gebracht voordat de stuwstraalmotor het stokje kan overnemen.

Een geslaagde test, maar nog even geduld

Dat deze hypersonische droom geen Japanse luchtfietserij is, blijkt uit de meest recente ontwikkelingen. Afgelopen maand is er in het Kakuda Space Center een zeer succesvolle test uitgevoerd met een schaalmodel van twee meter lang. De ingenieurs wisten de extreme omstandigheden van Mach 5 op grote hoogte perfect te simuleren. Zowel de hittebestendigheid als de prestaties van het gloeiend hete motorblok deden exact wat er op de tekentafel was berekend.

Toch moeten de gehaaste zakenreizigers hun portemonnee nog even gesloten houden. Het project loopt al sinds 2013, maar professor Tetsuya Sato waarschuwt dat deze geslaagde test in de windtunnel slechts een absolute babystap is in de richting van een werkend passagierstoestel. Het grote doel voor dit decennium is een onbemande vliegdemonstratie, waarna de onderzoekers mikken op de jaren veertig van deze eeuw voor de eerste commerciële, hypersonische passagiersvluchten. Voorlopig ben je dus nog gewoon veroordeeld tot de economieklasse van een traditionele Boeing of Airbus.