De gevaarlijkste trip van de avond begint vaak nog vóór het instappen

Het Nederlands Forensisch Instituut onderzocht ruim 64.000 door de politie ingestuurde bloedmonsters van bestuurders die werden verdacht van rijden onder invloed van drugs. Volgens TeamAlert was 26 procent van de positief geteste bestuurders een beginnende bestuurder. Juist die combinatie van weinig rijervaring en middelen die het reactievermogen aantasten, maakt de terugrit na een avond uit extra riskant.

Vooral jonge mannen vallen op in de cijfers

De NFI-analyse schetst een duidelijk profiel van de verdachten bij wie drugs in het bloed werd aangetroffen. In 92 procent van de positieve gevallen ging het om mannen. De gemiddelde leeftijd lag op 29 jaar, terwijl bij verdachten onder de 26 relatief vaak THC werd gevonden.

Dat is belangrijk, omdat het hier niet gaat om een algemene steekproef onder alle automobilisten. Het gaat om bestuurders bij wie de politie al een concrete verdenking had. Toch maken de cijfers duidelijk dat drugs achter het stuur geen randverschijnsel is. Vooral bij jonge bestuurders is het risico groot, omdat zij minder ervaring hebben en drugs juist concentratie, inschattingsvermogen en reactietijd aantasten.

“Rijden onder invloed van drugs is levensgevaarlijk, voor jezelf maar ook voor andere weggebruikers.”

Cannabis komt het vaakst terug in de bloedmonsters

In de positieve bloedmonsters kwam THC, de werkzame stof in cannabis, het vaakst terug. Volgens het NFI werd THC in 71 procent van de positieve monsters aangetroffen. Amfetamines, zoals speed en xtc, volgden met 30 procent. Cocaïne werd in 15 procent van de gevallen gevonden en GHB in 6,8 procent.

Die percentages tellen op tot meer dan 100 procent, omdat bestuurders meerdere middelen tegelijk kunnen gebruiken. Ongeveer één op de vijf positief geteste verdachten had twee, drie of zelfs vier soorten drugs in het bloed. Juist dat combinatiegebruik maakt de situatie extra gevaarlijk, omdat effecten elkaar kunnen versterken of moeilijker voorspelbaar worden.

Bekijk ook

Deze nieuwe Europese plicht voor auto's is een zegen voor fietsers en voetgangers | Autobahn

De speekseltest is pas het eerste signaal

Langs de weg kan de politie een speekseltest gebruiken als eerste indicatie voor drugsgebruik. Bij een positieve test volgt bloedafname voor laboratoriumonderzoek. Dat bloedonderzoek bepaalt uiteindelijk welke stoffen aanwezig zijn en in welke concentratie.

Sinds 2017 gelden in Nederland wettelijke limieten voor drugs in het verkeer. Wie boven die grenswaarden zit, is strafbaar. Bij combinatiegebruik gelden bovendien strengere grenswaarden, waardoor bestuurders sneller juridisch fout zitten. Het gevoel dat je “wel weer kunt rijden” is dus geen betrouwbaar criterium.

Bekijk ook

Je verkeersboete uit 2024 of 2025 was mogelijk te hoog: krijg je nu geld terug? | Autobahn

De belangrijkste trip is de reis naar huis

TeamAlert speelt met de campagne Rij Drugsvrij in op het moment waarop de fout vaak al begint: vóórdat iemand instapt. In de nieuwe campagne vraagt een fictieve dealer niet welke drugs iemand wil kopen, maar juist: “Hoe regel je je trip naar huis?”

Daarmee krijgt het woord trip bewust een dubbele betekenis. Niet de drugstrip staat centraal, maar de terugreis. Wie van tevoren besluit om drugs te gebruiken, moet ook van tevoren regelen hoe hij veilig thuiskomt. Dat kan met de trein, een taxi, door te blijven slapen of door vooraf een nuchtere bestuurder af te spreken.

“Juist omdat veel jongeren nog weinig rijervaring hebben, is het belangrijk om al vóór een avond uit na te denken over een veilige terugreis.”

Het sociale misverstand is misschien het gevaarlijkst

Volgens TeamAlert keuren vrijwel alle jongeren rijden onder invloed van drugs af. Toch denken sommige jongeren die zelf onder invloed rijden ten onrechte dat hun vrienden dit gedrag accepteren. Precies dat misverstand maakt het probleem hardnekkig.

Daarom draait de campagne niet alleen om de bestuurder zelf, maar ook om de groep eromheen. Spreek vóór het feest af wie nuchter blijft, wie met wie meerijdt en wat het alternatief is als de plannen veranderen. Achteraf ingrijpen is veel lastiger dan vooraf duidelijk zijn.

Bekijk ook

Je knipperlicht is ineens een lichtshow, maar het echte probleem zit elders | Autobahn

De veiligste rit plan je vóór het feest begint

De gevolgen van rijden onder invloed van drugs kunnen fors zijn. Naast het risico op een ongeval kan een bestuurder te maken krijgen met een hoge boete, een rijontzegging en in zware gevallen zelfs een gevangenisstraf. Voor jonge bestuurders kan verlies van het rijbewijs bovendien direct gevolgen hebben voor werk, studie, stage of mobiliteit.

De belangrijkste keuze wordt dus vaak niet om drie uur ’s nachts achter het stuur gemaakt, maar veel eerder op de avond. Wie zijn feest plant, moet ook zijn thuiskomst plannen. De belangrijkste trip blijft uiteindelijk de reis naar je eigen bed.