Onderweg

7 gewoontes die je auto langzaam kapotmaken, terwijl ze juist zo onschuldig aanvoelen

Je laat de motor rustig warmdraaien, schakelt vroeg op en manoeuvreert voorzichtig. Het klinkt als technisch medeleven, maar sommige keurige gewoontes doen precies het tegenovergestelde. De slijtage begint vaak zonder geluid, waarschuwingslampje of merkbaar probleem.

Nick ter Arkel
4 minuten
Auto-onderhoud
verkeersveiligheid
Bestuurder laat tijdens het rijden zijn hand op de versnellingspook rusten

Juist omdat deze handelingen niet roekeloos aanvoelen, blijven ze vaak jarenlang onopgemerkt. In instructieboekjes waarschuwen fabrikanten er wel degelijk voor, maar bijna niemand leest die passages. Deze zeven gewoontes lijken vriendelijk voor je auto, terwijl ze onderdelen ongemerkt extra belasten.

Je motor sparen kan verkeerd uitpakken

1. Een koude motor minutenlang laten warmdraaien

Op een koude ochtend lijkt het verstandig om eerst rustig te wachten tot de motor warm is. Verschillende actuele instructieboekjes adviseren juist om niet stilstaand op bedrijfstemperatuur te wachten. Hyundai schrijft bijvoorbeeld dat je na het starten met gematigde toerentallen moet wegrijden en hard accelereren moet vermijden zolang alles nog koud is.

Dat betekent niet dat je onmiddellijk vol gas de straat uit moet rijden. Laat het toerental kort stabiliseren, vertrek rustig en stel hoge toerentallen en zware belasting uit. De motor, versnellingsbak en andere bewegende delen worden tijdens het rijden sneller gelijkmatig warm dan wanneer alleen de motor stationair staat te draaien.

2. Zo vroeg opschakelen dat de motor moet zwoegen

Vroeg opschakelen kan brandstof besparen, maar alleen zolang de motor nog gemakkelijk reageert. Rijd je in een hoge versnelling met zeer weinig toeren een helling op en moet je veel gas geven zonder dat de auto duidelijk versnelt, dan belast je de motor juist zwaar. De ANWB adviseert in zo’n situatie terug te schakelen.

Er bestaat geen universeel toerental waaronder iedere motor gevaar loopt. Let daarom op wat de auto doet. Brommen, trillen of nauwelijks reageren op het gaspedaal zijn duidelijke aanwijzingen dat je een lagere versnelling nodig hebt. De ANWB wijst er bovendien op dat veel korte ritten en structureel laagtoerig rijden vervuiling van de EGR-klep kunnen versnellen.

Je linkervoet blijft niet onschuldig

3. Je voet op het koppelingspedaal laten rusten

Veel bestuurders laten hun linkervoet licht op het koppelingspedaal staan. Die druk voelt onbetekenend, maar kan ervoor zorgen dat de koppeling niet volledig vrij blijft. Hyundai waarschuwt daarom expliciet om tijdens het rijden geen voet op het pedaal te laten rusten en de auto op een helling niet met de koppeling op zijn plaats te houden.

Gebruik op een helling de rem of parkeerrem en zet je linkervoet na het schakelen op de voetensteun. Ook de versnellingspook is geen armsteun. Kia schrijft in zijn handleidingen dat voortdurend druk uitoefenen op de pook voortijdige slijtage aan de schakelvorken kan veroorzaken.

Een automaat kan ook een koppeling hebben

4. Met het gaspedaal tegen een helling op kruipen

Niet iedere automaat werkt met een klassieke koppelomvormer. Een dubbelekoppelingstransmissie gebruikt koppelingen die bij langzaam manoeuvreren gedeeltelijk kunnen slippen. Houd je de auto op een helling met het gaspedaal stil of laat je hem langdurig millimeter voor millimeter kruipen, dan kunnen die koppelingen heet worden.

Hyundai waarschuwt bij zijn dubbelekoppelingstransmissies dat vasthouden of kruipen op een helling met het gaspedaal tot schade aan de koppeling en transmissie kan leiden. Gebruik bij stilstand het rempedaal, de parkeerrem of Auto Hold. Laat in langzaam verkeer liever een klein gat ontstaan en rijd dat vervolgens in één rustige beweging dicht.

5. Al naar D of R schakelen terwijl de auto nog rolt

Bij snel steken of inparkeren schakelen veel bestuurders al naar de andere rijrichting voordat de auto volledig stilstaat. Moderne elektronica kan zo’n commando soms blokkeren, maar dat maakt het nog geen verstandige gewoonte.

Autofabrikanten schrijven voor dat de auto volledig tot stilstand moet zijn gekomen voordat je naar of uit R schakelt. Hyundai waarschuwt dat schakelen terwijl de auto nog beweegt de transmissie kan beschadigen. Wacht dus die laatste halve seconde voordat je de keuzeschakelaar bedient.

Voorzichtig afdalen kan de remmen juist slopen

6. Een lange afdaling volledig op het rempedaal uitrijden

Licht en voortdurend remmen voelt gecontroleerd, maar de remschijven en remblokken krijgen nauwelijks gelegenheid om af te koelen. Op een lange afdaling kan de temperatuur zo ver oplopen dat de remwerking tijdelijk afneemt. Ook kunnen slijtage, trillingen en vervorming van de schijven ontstaan.

Kies vóór de afdaling een lagere versnelling of een handmatige automaatstand, zodat de motor meehelpt de snelheid te beperken. Hyundai adviseert dit nadrukkelijk om oververhitting door voortdurend remmen te voorkomen. Je hoeft de rem niet te mijden, maar gebruik hem doelgericht in plaats van kilometerslang met lichte druk.

Ook een elektrische auto kun je te goed willen verzorgen

7. De accu iedere nacht tot 100 procent laden

Een volle accu voelt als maximale zekerheid. Toch adviseren verschillende fabrikanten voor dagelijks gebruik een lagere laadlimiet. Tesla raadt bij auto’s waarvoor een dagelijkse limiet van 80 procent wordt weergegeven aan om 100 procent vooral te bewaren voor langere ritten.

Volvo gebruikt bij recente modellen een vergelijkbaar onderscheid. De stand voor dagelijks rijden laadt bijvoorbeeld tot 90 procent, terwijl 100 procent bedoeld is voor ritten waarvoor het volledige bereik nodig is. Niet iedere accu heeft dezelfde chemie of laadstrategie, dus de aanbeveling in de auto of handleiding blijft altijd leidend.

De waarschuwing staat vaak al in het instructieboekje

Het verraderlijke aan deze zeven gewoontes is dat ze niet roekeloos voelen. Niemand hoort direct een harde klap wanneer hij te vroeg opschakelt, zijn voet op de koppeling laat rusten of een automaat op een helling met het gaspedaal vasthoudt. De extra belasting stapelt zich juist langzaam op.

Veel van deze waarschuwingen staan letterlijk in de handleiding die bij de auto hoort. Zoek daarom niet naar één universele truc die voor iedere motor, transmissie of accu geldt. Wie de specifieke aanwijzingen van zijn eigen auto volgt, voorkomt vooral dat goedbedoeld rijgedrag ongemerkt duur onderhoud wordt.