Voor ongeveer de prijs van een goede elektrische stadsfiets kocht een Amerikaanse YouTuber een complete elektrische crossmotor op Alibaba. De Valtinsu EM22 was standaard uitgerust met een 60 volt accu en een borstelloze elektromotor van 2.500 watt. Volgens de opgegeven specificaties was dat voldoende voor een topsnelheid van ongeveer 50 km/u.
De man achter het YouTube-kanaal MrCentralDriver zag de goedkope crossmotor vooral als basis voor een technisch experiment. Hij wilde weten hoeveel sneller de relatief lichte machine kon worden door de standaardaccu en elektronica te vervangen. Het resultaat kwam uiteindelijk uit op ongeveer 110 km/u.
De standaardaccu maakt plaats voor 72 volt
De belangrijkste aanpassing was de montage van een zwaarder accupakket. De oorspronkelijke 60 volt accu werd vervangen door een exemplaar van 72 volt met een capaciteit van 30 ampère-uur. Ook de standaardcontroller moest plaatsmaken voor een krachtiger model dat stroompieken tot 200 ampère kan verwerken.
Een controller bepaalt hoeveel stroom vanuit de accu naar de elektromotor wordt gestuurd. Door de hogere spanning en veel ruimere stroomtoevoer reageerde de crossmotor na de ombouw aanzienlijk feller op het gas. Tijdens het optrekken kwam het voorwiel regelmatig los van de grond.
Bij een snelle testrit liep de snelheidsmeting uiteindelijk op tot ongeveer 110 km/u. Daarmee reed de aangepaste crossmotor ruim twee keer zo snel als de standaardversie. Van het oorspronkelijke karakter van de goedkope lichte motor bleef tijdens de acceleratie weinig over.
De rest van de crossmotor blijft grotendeels standaard
De hogere topsnelheid laat zien hoeveel extra prestaties met een andere accu en controller kunnen worden bereikt. Het frame, de remmen, de banden en een groot deel van de bedrading waren echter nog altijd ontworpen voor een machine die ongeveer 50 km/u reed.
Tijdens de tests viel vooral de relatief dunne bedrading op. Die moest na de ombouw veel grotere stroompieken verwerken. Wanneer kabels, stekkers en aansluitingen daar niet op zijn berekend, kunnen ze tijdens langdurige belasting heet worden en uiteindelijk beschadigd raken.
Ook het remsysteem kreeg het zwaar. De lichte schijfremmen moesten ineens een snelheid afbouwen die meer dan twee keer zo hoog lag. Na enkele harde remacties werden de remmen heet en nam de remkracht af. Meer vermogen toevoegen bleek daardoor eenvoudiger dan de volledige crossmotor geschikt maken voor 110 km/u.
De motor kost meer dan alleen de aankoopprijs
De YouTuber betaalde voor de crossmotor omgerekend ongeveer 700 euro. Dat bedrag maakt het project opvallend, maar vertelt niet wat een Nederlandse koper uiteindelijk kwijt zou zijn.
Bij een bestelling uit China kunnen kosten voor verzending, invoer, btw en afhandeling boven op de aankoopprijs komen. Voor dezelfde ombouw zijn daarnaast een nieuwe accu, controller en aangepaste bedrading nodig. Wie de motor ook veilig geschikt wil maken voor hogere snelheden, moet rekening houden met betere remmen, banden en mogelijk aanpassingen aan het frame.
De uiteindelijke rekening kan daardoor een veelvoud van de oorspronkelijke aanschafprijs bedragen. Het voertuig blijft goedkoop als technische basis, maar is na alle noodzakelijke verbeteringen niet langer een crossmotor van slechts 700 euro.
In Nederland is dit geen e-bike of bromfiets
Door de elektrische aandrijving lijkt de Valtinsu EM22 misschien verwant aan een zware e-bike. Voor de Nederlandse verkeersregels valt hij daar echter niet onder. Een normale elektrische fiets mag maximaal 250 watt ondersteuning leveren, mag alleen ondersteunen tijdens het trappen en moet daarmee stoppen bij 25 km/u.
Ook als bromfiets past de crossmotor niet binnen de normale grenzen. Een bromfiets heeft een maximale constructiesnelheid van 45 km/u. De standaardversie van deze crossmotor zou volgens de opgegeven specificaties al ongeveer 50 km/u halen en kan zonder meetrappen met een gashendel worden bestuurd.
Op basis van die snelheid komt het voertuig eerder in de categorie motorfiets terecht. Daarvoor zijn een passende Europese goedkeuring, registratie bij de RDW, een kenteken, verzekering en een geschikt motorrijbewijs nodig. Na de ombouw naar 110 km/u is de afstand tot de regels voor elektrische fietsen en bromfietsen alleen maar groter geworden.
Een keurmerk is nog geen toelating voor de weg
Bij Chinese handelsplatformen worden regelmatig certificaten of CE-markeringen genoemd. Zo’n vermelding betekent niet automatisch dat een voertuig een Europese typegoedkeuring heeft en in Nederland een kenteken kan krijgen.
Voor een eenvoudige registratie is normaal gesproken bewijs nodig dat het voertuig volgens een geldige Europese voertuiggoedkeuring is gebouwd. Ontbreken de juiste documenten, dan kan een individuele keuring nodig zijn. Daarbij wordt beoordeeld of onder meer de remmen, verlichting, banden, constructie en elektrische installatie aan de eisen voldoen.
Een ingrijpende ombouw maakt dat proces nog moeilijker. De accu, controller, snelheid en mogelijk het vermogen wijken dan af van de oorspronkelijke technische uitvoering. Zelfs wanneer een standaardmodel voor registratie in aanmerking zou komen, betekent dat niet dat de aangepaste versie eveneens wordt goedgekeurd.
Voor Nederlandse kopers is zo’n crossmotor daarom vooral geschikt voor niet-openbaar privéterrein of een afgesloten locatie waar het gebruik uitdrukkelijk is toegestaan. Het project bewijst dat een goedkope elektrische motor relatief eenvoudig veel sneller kan worden gemaakt, maar ook dat remmen, bedrading en toelating minstens zo belangrijk zijn als de topsnelheid.