Europa verplicht opnieuw een waarschuwingssysteem dat je elke rit moet uitzetten

Sinds 7 juli 2026 is vrijwel iedere nieuw geregistreerde auto in de Europese Unie voorzien van een nieuw verplicht waarschuwingssysteem. ADDW, voluit Advanced Driver Distraction Warning, controleert of de bestuurder te lang niet naar de weg kijkt.

Het systeem gebruikt meestal een camera, soms aangevuld met infraroodtechniek. Wie te lang naar een telefoon, het infotainmentscherm of zijn schoot kijkt, krijgt een zichtbare waarschuwing plus een hoorbaar of voelbaar signaal.

Uitschakelen is niet verplicht. Wie de meldingen niet wil, moet het systeem of de waarschuwingen alleen wel tijdens iedere nieuwe rit opnieuw uitzetten. De Europese regels bepalen namelijk dat ADDW na een nieuwe start automatisch terugkeert naar zijn normale stand.

Dit keer kijkt het systeem naar de bestuurder

Veel verplichte rijhulpsystemen kijken vooral naar wat er rond de auto gebeurt. Een camera leest verkeersborden, een radar bewaakt de afstand en sensoren houden de rijstrook in de gaten. ADDW richt zich juist op de persoon achter het stuur.

De Europese verplichting schrijft overigens geen specifieke interieurcamera voor. Autofabrikanten mogen zelf bepalen welke techniek ze gebruiken, zolang het systeem visuele afleiding betrouwbaar kan herkennen. In de praktijk kiezen veel fabrikanten voor een kleine camera rond de stuurkolom, binnenspiegel of het instrumentenpaneel.

Die camera beoordeelt onder meer de blikrichting en positie van het hoofd. De wettelijke test kijkt vooral naar gebieden laag in het interieur, zoals de schoot, middenconsole, passagiersstoel en voetenruimte. Een korte blik in een spiegel of door een zijruit hoort daarom niet automatisch een waarschuwing op te leveren.

Vanaf 50 km/u zijn 3,5 seconden genoeg

ADDW wordt volgens de Europese eisen automatisch actief boven 20 km/u. Een autofabrikant mag het systeem al bij een lagere snelheid inschakelen.

Bij een snelheid vanaf 20 maar onder 50 km/u moet ADDW waarschuwen wanneer de bestuurder in een normale situatie maximaal zes seconden naar een aangewezen afleidingszone kijkt. Vanaf 50 km/u is de grens maximaal 3,5 seconden.

Fabrikanten mogen eerder ingrijpen en aanvullende signalen gebruiken om afleiding te beoordelen. De waarschuwing moet zichtbaar zijn en wordt gecombineerd met geluid of een voelbaar signaal, bijvoorbeeld een trilling. Blijft de bestuurder wegkijken, dan mag de melding sterker worden.

Een periode van 3,5 seconden lijkt misschien kort, maar bij 100 km/u legt een auto in die tijd bijna 100 meter af. Een blik op een binnengekomen bericht op je telefoon kan daardoor lang genoeg duren om een plotseling remmende auto of ander gevaar volledig te missen.

Waarom ADDW na iedere start terugkomt

De bestuurder moet ADDW handmatig kunnen uitschakelen. Afhankelijk van het merk en model kan dat gelden voor alleen de waarschuwingen of voor het volledige systeem. Ook de locatie van de instelling en het aantal benodigde handelingen verschilt per auto.

Een permanente uitschakeling via het normale instellingenmenu past niet binnen de Europese eisen. Zodra de hoofdschakelaar van het voertuig opnieuw wordt geactiveerd, moeten het systeem en de bijbehorende waarschuwingen weer normaal functioneren.

Het uitschakelen is op zichzelf niet verboden. ADDW is een verplichte voorziening in de auto, geen zelfstandige verkeersregel waaraan de bestuurder zich tijdens iedere rit moet houden. De auto legt ook geen overtreding vast en deelt geen boete uit.

Wie tijdens het rijden door verschillende menu’s moet bladeren om de waarschuwing stil te krijgen, veroorzaakt alleen precies de afleiding die ADDW probeert te bestrijden. Het is daarom verstandiger de instelling voor vertrek aan te passen.

Bestaande auto hoeft geen camera te krijgen

Voor volledig nieuwe voertuigtypen gold de ADDW-verplichting al sinds 7 juli 2024. Sinds 7 juli 2026 geldt deze ook voor vrijwel alle nieuwe voertuigen uit reguliere serieproductie die voor het eerst worden geregistreerd.

De EU-regels beperken zich niet tot personenauto’s. Ook veel nieuwe bestelwagens, vrachtwagens en bussen vallen eronder. Voor bepaalde kleine series en bijzondere voertuigen bestaan langere overgangstermijnen.

Een bestaande auto hoeft niet te worden aangepast. Ook hoeft er geen interieurcamera te worden ingebouwd in een voertuig dat al op kenteken staat. De verplichting richt zich op de toelating en eerste registratie van nieuwe voertuigen, niet op het bestaande wagenpark.

Het doel is meer verkeersveiligheid, maar ADDW vervangt bestaande verkeersregels niet. Het Nederlandse verbod op het vasthouden van een elektronisch apparaat tijdens het rijden blijft gewoon gelden, ook wanneer ADDW is uitgeschakeld of de afleiding niet herkent.

Bekijk ook

Euro 7: dit verandert er vanaf november voor elke automobilist in Nederland | Autobahn

De camera mag geen persoonlijk dossier maken

Een camera die op de bestuurder is gericht, roept begrijpelijkerwijs vragen op over privacy. De Europese regels verbieden dat ADDW de inzittenden biometrisch identificeert. Het systeem moet lokaal en binnen een gesloten omgeving functioneren.

Alleen gegevens die noodzakelijk zijn voor de werking van ADDW mogen worden geregistreerd en bewaard. Een camera die voortdurend de blik beoordeelt, is daardoor niet automatisch een videorecorder die volledige autoritten opslaat of beelden naar een fabrikant, verzekeraar of overheidsinstantie stuurt.

Het Duitse tijdschrift Stern wees daarnaast op kritiek van automobilisten en autotesters. Een gevoelig afgesteld systeem kan waarschuwen bij gedrag dat de bestuurder zelf normaal vindt. Tegelijkertijd dwingen grote touchscreens automobilisten soms om door verschillende menu’s te bladeren voor eenvoudige functies.

De Europese regels verplichten fabrikanten om foutieve waarschuwingen te beperken, maar de praktische uitwerking verschilt per model. Ook een zonnebril, hoofdaccessoire of ongunstige lichtinval kan de herkenning beïnvloeden. Wie een nieuwe auto uitzoekt, doet er daarom goed aan ADDW tijdens de proefrit te testen. Let daarbij niet alleen op hoe snel het systeem reageert, maar ook op hoeveel handelingen nodig zijn om het uit te schakelen.