Onderweg

Deze populaire route naar Italië wordt korter, maar is straks niet meer gratis

De veelgebruikte Fernpassroute richting Italië krijgt een nieuwe tunnel die de rit korter en minder steil maakt. Na voltooiing moet doorgaand verkeer echter tol gaan betalen.

Jesper Penninga
4 minuten
Tolwegen
Autovakantie
Tunnel
Deze populaire route naar Italië wordt korter, maar is straks niet meer gratis

Veel Nederlandse vakantiegangers rijden via de Duitse A7 bij Füssen naar de Oostenrijkse Fernpass. De B179 brengt hen vervolgens richting de Inntalautobahn, de Brennerpas en uiteindelijk Italië. Voor het gebruik van de Fernpass zelf betaal je momenteel geen aparte tol.

Dat verandert wanneer de nieuwe Fernpasstunnel wordt geopend. De eerste voorbereidende werkzaamheden zijn inmiddels begonnen en vanaf 2030 moet doorgaand verkeer voor de kortere route gaan betalen. Het definitieve tarief is nog niet vastgesteld.

Nieuwe tunnel vervangt 4,8 kilometer pasweg

De huidige Fernpass voert het verkeer over een bochtig en relatief steil gedeelte van de B179. De weg bereikt een hoogte van 1.210 meter en is gevoelig voor problemen door slecht weer, aardverschuivingen en voertuigen die op de helling stranden.

De geplande tunnel wordt ongeveer 1,4 kilometer lang en vervangt 4,8 kilometer van de bestaande pasweg. De reisafstand neemt daardoor met ongeveer 3,5 kilometer af. Automobilisten hoeven bovendien nog maar zo’n 70 hoogtemeters te overwinnen, tegenover ongeveer 200 meter op de huidige route.

Toch is de tijdwinst beperkt. Tirol rekent op ongeveer drie minuten per rit. Het belangrijkste voordeel zit volgens de regionale overheid in een betrouwbaardere verbinding en meer verkeersveiligheid, niet in een spectaculair snellere autovakantie.

Eerste werkzaamheden zijn al begonnen

Afgelopen juli zijn bij het toekomstige zuidelijke tunnelportaal de eerste zichtbare voorbereidingen gestart. Een bestaande hoogspanningslijn moet worden aangepast omdat op die plek nieuwe wegen en bruggen komen. Daarvoor wordt onder meer een hoogspanningsmast verplaatst en verhoogd.

Tegen het einde van 2026 moet bij de haarspeldbocht in Nassereith een bouwweg worden aangelegd. De eigenlijke tunnelwerkzaamheden staan voor 2027 gepland en zullen naar verwachting ongeveer drieënhalf jaar duren. Als de planning wordt gehaald, kan de Fernpasstunnel in 2030 worden geopend.

De bouwkosten worden geraamd op ongeveer 160 miljoen euro, gebaseerd op het prijsniveau van 2023. Het tunnelproject is onderdeel van een veel groter pakket voor de Fernpassroute. Daarbij hoort ook een tweede buis voor de nabijgelegen Lermooser Tunnel, die nog eens ongeveer 250 miljoen euro kost.

Doorgaand verkeer gaat tol betalen

Na de opening is de kortere route niet langer gratis voor doorgaand verkeer. Tirol wil de inkomsten gebruiken om de leningen voor het Fernpass-pakket terug te betalen en de route te beheren. De bouw van de benodigde tolvoorzieningen moet volgens de huidige planning in 2028 beginnen.

Hoeveel een enkele passage gaat kosten, staat nog niet vast. In eerdere plannen werd een bedrag van ongeveer 14 euro per rit genoemd, maar de regionale overheid laat weten dat het definitieve tariefmodel nog wordt uitgewerkt. Verkeerstellingen moeten mede bepalen hoe het systeem eruit komt te zien.

De Fernpass wordt daarmee niet helemaal een traditionele tolweg. Bewoners en bezoekers van lokale recreatiegebieden moeten bepaalde bestemmingen aan weerszijden van de pas gratis kunnen blijven bereiken. Tirol denkt daarvoor aan kentekenregistratie en een gratis toegangsbewijs. Wie de route uitsluitend gebruikt om door te reizen, zal wel moeten betalen.

Die toekomstige Fernpasstol staat los van het Oostenrijkse snelwegvignet. De B179 is geen snelweg en vereist momenteel geen vignet, maar wie daarna de A12 of een andere Oostenrijkse autosnelweg gebruikt, heeft dat doorgaans wel nodig. Na 2030 kunnen beide kosten dus binnen dezelfde reis voorkomen.

De tunnel moet de files niet oplossen

Dat de route korter en minder steil wordt, betekent niet dat er veel meer auto’s overheen kunnen. Het Land Tirol benadrukt dat de capaciteit van de Fernpassroute niet wordt uitgebreid. In de tunnel komt bergop een tweede rijstrook, maar bergaf blijft het bij één rijstrook. Ook het verbod voor vrachtwagens boven 7,5 ton blijft bestaan.

Op drukke dagen rijden volgens Tirol maximaal ongeveer 30.000 voertuigen over de Fernpass. Vooral tijdens vakantieweekenden ontstaan lange files. Een kortere en betrouwbaardere passage kan sommige verstoringen verminderen, maar de weg vóór en na de tunnel blijft grotendeels hetzelfde.

De nieuwe tunnel voorkomt dus niet automatisch dat het verkeer op een drukke zaterdag vastloopt. Een ongeval, grote verkeersstroom of dosering verderop kan nog altijd voor vertraging zorgen.

Afgelopen zaterdag lag de route opnieuw stil

Het project is niet onomstreden. Omwonenden vrezen dat de nieuwe tunnel de Fernpass aantrekkelijker maakt voor internationaal vakantieverkeer. Die onvrede werd afgelopen zaterdag opnieuw zichtbaar: vanwege een demonstratie was de B179 van 9.45 tot 12.00 uur volledig afgesloten.

Ook het nabijgelegen Hahntennjoch ging dicht om te voorkomen dat het vakantieverkeer massaal door de omliggende dorpen zou rijden. Eind juni vond al een vergelijkbare protestactie plaats.

Tirol bestrijdt dat de Fernpass verandert in een nieuwe grote transitroute. De capaciteit blijft volgens de overheid gelijk en de toekomstige tol moet voorkomen dat de verbinding onbeperkt aantrekkelijker wordt. Daarnaast blijven plaatselijke afsluitingen van sluiproutes en maatregelen tegen uitwijkend verkeer bestaan.

Voor Nederlandse vakantiegangers verandert er voorlopig nog weinig. Er wordt nog geen afzonderlijke Fernpasstol geheven en de grote tunnelwerkzaamheden moeten nog beginnen. Vanaf de geplande opening in 2030 wordt de route wel enkele kilometers korter, terwijl voor doorgaand verkeer een nieuwe kostenpost aan de reis naar Italië wordt toegevoegd.