Nieuws

Hij is al 29 jaar de snelste man op aarde en heeft nu nóg een snelheidsrecord

Andy Green reed in 1997 sneller dan het geluid en niemand heeft zijn absolute snelheidsrecord op land sindsdien verbeterd. Nu heeft de Brit opnieuw geschiedenis geschreven, ditmaal achter het stuur van een auto op waterstof.

Jesper Penninga
3 minuten
snelheid
waterstofauto
Hij is al 29 jaar de snelste man op aarde en heeft nu nóg een snelheidsrecord

Andy Green heeft een record dat al bijna drie decennia onaangetast is. In 1997 reed hij met de ThrustSSC maar liefst 1.227,985 kilometer per uur en werd hij de eerste persoon die met een voertuig op land officieel door de geluidsbarrière brak.

Nu, 29 jaar later, staat zijn naam opnieuw bovenaan een lijst met snelheidsrecords. Green kroop op de zoutvlakte van Bonneville achter het stuur van de JCB Hydromax en reed daarmee gemiddeld bijna 654 kilometer per uur. Volgens JCB is dat de hoogste snelheid die ooit officieel met een voertuig op waterstof is gereden.

Twee runs leveren bijna 654 km/u op

Voor een officieel landsnelheidsrecord is één snelle passage niet genoeg. Green moest twee runs in tegengestelde richting uitvoeren, binnen de daarvoor geldende tijdslimiet. Het gemiddelde van die twee snelheden bepaalt uiteindelijk het record.

Tijdens zijn eerste run kwam de Hydromax tot 400,623 mph, omgerekend ongeveer 645 kilometer per uur. In tegenovergestelde richting ging het nog harder: 412,135 mph, goed voor ruim 663 kilometer per uur.

Het gemiddelde kwam daarmee uit op 406,320 mph, oftewel bijna 654 kilometer per uur. De prestatie moet nog officieel worden geratificeerd door de FIA.

Daarmee verpulvert JCB het eerdere record voor een auto met een waterstofverbrandingsmotor. Dat stond sinds 2004 op 185,5 mph, ongeveer 299 kilometer per uur, en werd gevestigd met de BMW H2R.

De motoren komen uit een onverwachte hoek

Minstens zo opvallend als de snelheid is de techniek waarmee de Hydromax die bereikt. De bijna tien meter lange recordauto gebruikt geen brandstofcel en elektromotoren, maar twee verbrandingsmotoren waarin waterstof rechtstreeks wordt verbrand.

Samen leveren de twee krachtbronnen ongeveer 1.600 pk. Het zijn bovendien geen compleet exotische racemotoren die alleen voor deze recordpoging zijn gebouwd. Ze zijn gebaseerd op de waterstofmotoren die JCB zelf ontwikkelde voor graafmachines en ander zwaar materieel.

Het Britse bedrijf investeert 100 miljoen pond in zijn waterstofprogramma en heeft inmiddels meer dan 150 waterstofverbrandingsmotoren gebouwd. JCB ziet de techniek vooral als alternatief voor diesel in zware machines, waar grote accupakketten en langdurig laden niet altijd praktisch zijn.

De Hydromax moet vooral laten zien waartoe die techniek in extreme omstandigheden in staat is. Bij de verbranding van waterstof komt volgens JCB geen CO2 uit de uitlaat, al betekent dat niet dat een waterstofverbrandingsmotor volledig emissievrij is.

Precies twintig jaar geleden deed Green dit ook al voor JCB

Voor Andy Green en JCB is Bonneville bekend terrein. In augustus 2006 zat dezelfde Brit namelijk ook al achter het stuur van een speciaal gebouwde recordauto van het bouwmachinebedrijf.

Dat was de JCB Dieselmax. Green reed daarmee gemiddeld 350,092 mph, ongeveer 563 kilometer per uur, en vestigde het wereldsnelheidsrecord voor een auto met een dieselmotor.

Twintig jaar later keert dezelfde combinatie terug naar dezelfde zoutvlakte, maar nu met waterstof in plaats van diesel. De Hydromax ging daarbij zelfs aanzienlijk harder dan de Dieselmax van destijds.

Green heeft daarmee in drie verschillende decennia een hoofdrol gespeeld bij drie totaal verschillende snelheidsrecords. Eerst het absolute landsnelheidsrecord, vervolgens het dieselrecord en nu het record met waterstof.

Zijn record uit 1997 is nog altijd niet gebroken

Toch blijft zijn prestatie uit 1997 de beroemdste. Op 15 oktober van dat jaar reed Green in de Black Rock Desert in Nevada met de ThrustSSC een officieel gemiddelde van 763,035 mph. Omgerekend is dat 1.227,985 kilometer per uur.

De ThrustSSC gebruikte twee Rolls-Royce-straalmotoren en was gebouwd met maar één doel: sneller gaan dan ieder ander voertuig op land. Tijdens de recordpoging werd bovendien voor het eerst officieel de geluidsbarrière op land doorbroken.

Bijna 29 jaar later staat dat absolute record nog altijd. Verschillende projecten hebben sindsdien geprobeerd om de grens verder op te schuiven, maar niemand heeft Greens snelheid officieel verbeterd.

Juist daardoor is zijn nieuwste prestatie zo bijzonder. Green hoeft niets meer te bewijzen om als de snelste man op land de geschiedenisboeken in te gaan. Toch stapt hij bijna drie decennia na zijn beroemdste record opnieuw in een speciaal gebouwde machine om te kijken waar de grens ligt.

Van straalmotoren naar diesel en waterstof

De drie recordauto's waarmee Green naam heeft gemaakt, kunnen technisch nauwelijks verder uit elkaar liggen. De ThrustSSC vertrouwde op twee straalmotoren, de Dieselmax op dieseltechniek en de nieuwe Hydromax op twee waterstofverbrandingsmotoren.

Voor JCB past het record in een veel groter technologisch experiment. Het bedrijf wil aantonen dat een waterstofauto niet per se een brandstofcel nodig heeft en dat waterstof ook rechtstreeks in een aangepaste verbrandingsmotor kan worden gebruikt.

Of die techniek uiteindelijk een grote rol krijgt buiten zware machines en recordauto's is een heel andere vraag. Maar op Bonneville heeft JCB alvast één ding bewezen: met twee motoren die hun oorsprong in bouwmachines hebben, kun je harder rijden dan 650 kilometer per uur.

En opnieuw zat precies dezelfde man achter het stuur.