Nieuwe auto's krijgen vanaf november een digitaal paspoort: dit kun je straks over je auto te weten komen

Het systeem vertelt onder meer hoeveel een auto officieel verbruikt, wat hij uitstoot en hoe groot de gecertificeerde actieradius was toen hij nieuw was. Bij elektrische auto's zit alleen een opvallende adder onder het gras: het cijfer waar je bij een gebruikte EV waarschijnlijk het meest benieuwd naar bent, staat niet in dat paspoort zelf.

Vanaf 29 november begint de eerste groep

Het nieuwe systeem heet officieel het milieupaspoort voor voertuigen, of Environmental Vehicle Passport, afgekort EVP. Het wordt onderdeel van Euro 7 en geldt niet alleen voor elektrische auto's. Ook benzineauto's, diesels en hybrides die onder de nieuwe regels vallen, krijgen zo'n digitaal dossier met gegevens die specifiek aan het voertuig zijn gekoppeld.

De invoering gebeurt wel in twee stappen. Vanaf 29 november 2026 moeten nieuw goedgekeurde personenauto's en lichte bedrijfswagens aan de nieuwe Euro 7-regels voldoen. Pas een jaar later, op 29 november 2027, worden die eisen in beginsel verplicht voor alle nieuw geregistreerde auto's in deze categorieën.

Dat betekent dat vanaf eind november niet ineens iedere nieuwe auto in de showroom zo'n paspoort heeft. Een model waarvan het autotype eerder al werd goedgekeurd, mag nog een tijd volgens de bestaande regels worden verkocht. Daardoor kunnen volgend jaar twee splinternieuwe auto's naast elkaar bij de dealer staan, terwijl de ene al wel een digitaal EU-paspoort heeft en de andere nog niet. Auto's die nu al rondrijden krijgen het paspoort bovendien niet achteraf.

Geen app, geen account en maximaal vijf schermen

Wie bij het woord autopaspoort denkt aan nog een document dat in het dashboardkastje moet liggen, kan gerust zijn. Er komt geen extra kaart of boekje bij. De fabrikant maakt het paspoort digitaal aan en moet ervoor zorgen dat de informatie minstens twintig jaar na de productiedatum van de auto toegankelijk blijft.

De toegang verloopt via een QR-code. Die kan fysiek op de auto worden aangebracht, maar een fabrikant mag hem ook in het infotainmentsysteem tonen. De Europese regels zijn daarbij opvallend concreet: vanaf het beginscherm mogen maximaal vijf schermen of submenu's nodig zijn om de code te bereiken. Na het scannen opent een beveiligde webpagina en daarvoor mag geen aparte app, registratie of gebruikersaccount verplicht zijn. Alleen het voertuigidentificatienummer, de VIN, kan nog nodig zijn om de gegevens van precies die auto te openen.

Voor toekomstige occasionkopers is dat belangrijker dan het misschien klinkt. Je hoeft straks in principe niet te hopen dat een vorige eigenaar nog toegang heeft tot een fabrikantaccount of een stapel documenten heeft bewaard. Het digitale dossier blijft aan het voertuig gekoppeld.

Dit kan de QR-code over een auto vertellen

In het voertuigpaspoort komt veel meer te staan dan alleen de vermelding dat een auto aan Euro 7 voldoet. De basis bestaat uit identificatiegegevens zoals merk, model, VIN, productiedatum en typegoedkeuring. Daarnaast worden technische en milieugegevens vastgelegd, waaronder het vermogen en, afhankelijk van de aandrijving, het brandstofverbruik, stroomverbruik, de CO2-uitstoot en bepaalde andere emissies.

Bij een elektrische auto hoort daar ook de officiële elektrische actieradius bij. Dat maakt het paspoort later interessant bij de verkoop van zo'n auto, omdat de oorspronkelijke gecertificeerde gegevens niet verdwijnen zodra de eerste eigenaar de sleutels inlevert.

Toch is het belangrijk om drie verschillende databronnen uit elkaar te houden:

Juist bij elektrische occasions wordt dat verschil veel relevanter dan de QR-code zelf.

Voor een gebruikte EV zit het interessantste cijfer ergens anders

Stel dat een elektrische auto bij zijn introductie een officiële actieradius van 500 kilometer had. Die oorspronkelijke waarde kan jaren later nog steeds in het voertuigpaspoort staan, maar zegt niet hoeveel energie de batterij na bijvoorbeeld vijf jaar daadwerkelijk nog kan opslaan. Een accu veroudert immers, ook als de oorspronkelijke typegoedkeuringsgegevens onveranderd blijven.

Daarom verplicht Euro 7 naast het voertuigpaspoort ook een vorm van boordmonitoring van de tractiebatterij. Een van de belangrijke waarden daarin is SOCE, State of Certified Energy. Die geeft als percentage aan hoe de geschatte energiecapaciteit van de batterij zich verhoudt tot de oorspronkelijke gecertificeerde waarde.

Voor een occasionkoper ontstaan daardoor twee verschillende verhalen over dezelfde auto. Het voertuigpaspoort kan laten zien dat de EV nieuw een bereik van 500 kilometer had, terwijl de actuele boordgegevens vertellen hoeveel van de oorspronkelijke batterijcapaciteit daar jaren later nog tegenover staat. Bij de beoordeling van een gebruikte elektrische auto kan juist dat tweede getal veel relevanter zijn dan de oorspronkelijke folderwaarde.

Bekijk ook

Tweedehands EV kopen? ‘Onder 80% batterijgezondheid? Geen dealbreaker, maar prijskaartje wel’ | Autobahn

Na vijf jaar moet minimaal 80 procent over zijn

Euro 7 maakt die batterijconditie bovendien minder vrijblijvend. Voor elektrische personenauto's en plug-inhybrides komen er Europese minimumeisen voor de duurzaamheid van de tractiebatterij. Tot vijf jaar of 100.000 kilometer, afhankelijk van welke grens het eerst wordt bereikt, moet minimaal 80 procent van de oorspronkelijke energiecapaciteit beschikbaar blijven. Tot acht jaar of 160.000 kilometer geldt vervolgens een ondergrens van 72 procent.

Dat klinkt al snel als een nieuwe Europese batterijgarantie, maar juridisch is dat niet hetzelfde. Een fabrieksgarantie is een contractuele toezegging van een autofabrikant, compleet met eigen voorwaarden en uitsluitingen. Euro 7 schrijft een minimumprestatie voor waaraan de batterij van auto's onder deze regels moet voldoen.

Voor toekomstige EV-kopers is het onderscheid misschien minder spectaculair dan het woord garantie, maar wel belangrijk. Batterijslijtage wordt voor deze nieuwe generatie auto's voor het eerst op Europees niveau meetbaar gemaakt én gekoppeld aan minimumwaarden. Daardoor ontstaat veel meer houvast dan bij oudere elektrische auto's, waarbij fabrikanten hun eigen meetmethoden en voorwaarden konden hanteren.

Bekijk ook

EV-accu’s gaan langer mee dan gedacht: cijfers ontkrachten de mythe van dure vervanging | Autobahn

Drie maanden later krijgt de batterij zelf nóg een paspoort

Alsof één digitaal paspoort niet genoeg is, volgt op 18 februari 2027 nog een tweede systeem. Vanaf die datum moeten nieuwe tractiebatterijen voor elektrische voertuigen die in de EU op de markt komen een eigen digitaal batterijpaspoort krijgen. Ook dat dossier wordt aan een QR-code gekoppeld, maar het hoort bij de individuele batterij en niet bij de complete auto.

Dat batterijpaspoort bevat informatie over onder meer het batterijmodel, de samenstelling en gegevens die specifiek bij de batterij horen. Daarmee lijkt het in eerste instantie alsof een occasionkoper straks simpelweg een QR-code hoeft te scannen om de complete levensloop van een EV-accu te zien, maar zo eenvoudig wordt het niet.

De Europese Batterijverordening werkt namelijk met verschillende toegangsniveaus. Een deel van de informatie is openbaar, terwijl andere gegevens alleen toegankelijk zijn voor bijvoorbeeld toezichthouders of partijen met een gerechtvaardigd belang. De volledige laad-, temperatuur- en gebruikshistorie van iedere gebruikte EV wordt dus niet automatisch zichtbaar voor iedereen met een smartphone.

Dat maakt het onderscheid tussen de twee paspoorten belangrijk. Het voertuigpaspoort vertelt vooral wat voor auto je voor je hebt en met welke officiële eigenschappen hij begon. Het batterijpaspoort volgt de individuele accu, terwijl de actuele boordgegevens weer meer vertellen over de conditie van de auto tijdens zijn gebruik.

Bij de dealer staan straks twee generaties naast elkaar

Juist de overgangsperiode kan vanaf eind november voor verwarring zorgen. Een volledig nieuw automodel dat na 29 november 2026 zijn Europese typegoedkeuring krijgt, moet aan de nieuwe Euro 7-eisen voldoen. Een ander model dat eerder al werd goedgekeurd, kan op hetzelfde moment nog gewoon splinternieuw worden verkocht zonder dat het al onder precies dezelfde regels valt.

Die situatie kan tot 29 november 2027 blijven bestaan. Wie in die periode een nieuwe auto koopt en het digitale paspoort belangrijk vindt, kan daarom niet alleen naar het bouwjaar of de datum waarop de auto bij de dealer staat kijken. Beslissend is onder welke typegoedkeuring het model valt.

De QR-code zelf is daardoor eigenlijk nog maar het begin van het verhaal. Een nieuwe generatie auto's gaat gedurende zijn leven steeds meer gestandaardiseerde informatie over zichzelf bewaren en beschikbaar maken. Vooral bij elektrische occasions kan dat de manier waarop kopers naar een auto kijken langzaam veranderen.

De belangrijkste vraag wordt dan minder: wat beloofde de fabrikant toen deze auto nieuw was?

Veel interessanter wordt: wat vertelt de auto zelf over het leven dat hij inmiddels achter de rug heeft?