Onderweg

Je auto heeft geen reservewiel meer en het alternatief blijkt een verborgen houdbaarheidsdatum te hebben

Onder de laadvloer van veel moderne auto’s ligt geen reservewiel meer, maar een compressor met een fles bandenafdichtmiddel. Handig en compact, alleen heeft juist dat vloeibare noodmiddel een vervaldatum die veel bestuurders pas ontdekken wanneer ze met een lekke band langs de weg staan.

Jesper Penninga
4 minuten
Autobanden
Autopech
Je auto heeft geen reservewiel meer en het alternatief blijkt een verborgen houdbaarheidsdatum te hebben

Til bij een moderne auto de vloer van de kofferbak op en de kans is groot dat je geen vijfde wiel meer aantreft. Autofabrikanten hebben het zware reservewiel bij veel modellen vervangen door een compacte bandenreparatieset. Die bestaat meestal uit een kleine compressor en een fles met vloeibaar afdichtmiddel.

Zo’n set kan jarenlang onaangeroerd in de auto liggen. Daar zit precies het probleem. De compressor kan na al die tijd nog prima functioneren, terwijl het middel waarmee je de lekke autoband moet afdichten inmiddels over de datum is.

Het bandenafdichtmiddel heeft namelijk een beperkte houdbaarheid. Hoe lang precies verschilt per fabrikant en type reparatieset, maar bij sommige systemen ligt de grens rond vijf jaar. Daarna kan niet meer worden gegarandeerd dat het middel zijn werk nog naar behoren doet.

De datum staat vaak gewoon op het flesje

Het verraderlijke is dat je auto je hier meestal niet voor waarschuwt. Geen lampje op het dashboard, geen melding op het centrale scherm en vaak ook geen herinnering wanneer de datum nadert.

Je moet de set dus zelf onder de laadvloer vandaan halen. Op de fles of verpakking staat doorgaans een datum waarmee je kunt controleren of het middel nog bruikbaar is.

Vooral bij occasions is dat de moeite waard. Koop je bijvoorbeeld een auto van zes of zeven jaar oud, dan kan de originele reparatieset daar nog steeds ongebruikt in liggen. Een lage kilometerstand helpt daarbij niets. Het afdichtmiddel wordt ook ouder wanneer de auto nauwelijks rijdt.

Daarmee lijkt zo’n flesje op andere onderdelen die door tijd verouderen in plaats van alleen door kilometers. Wie zijn auto-onderhoud vooral baseert op de kilometerteller, kan dit soort zaken gemakkelijk over het hoofd zien.

Niet iedere lekke band is ermee te redden

Een verse reparatieset verandert je auto bovendien niet in een mobiele bandenwerkplaats. Het middel is vooral bedoeld voor relatief kleine perforaties in het loopvlak, bijvoorbeeld nadat je over een spijker of schroef bent gereden.

Een flinke scheur, schade aan de wang van de band, een kapot ventiel of een band die door een harde klap zwaar beschadigd is, valt meestal niet met een fles dichtmiddel op te lossen.

Dat is een belangrijk verschil met een reservewiel. Zolang de rest van de auto onbeschadigd is, kun je met een goed reservewiel veel meer soorten bandschade opvangen. Een reparatieset werkt alleen wanneer het lek geschikt is om tijdelijk af te dichten.

Ook daarna ben je nog niet klaar. Het middel vormt een noodreparatie waarmee je naar een garage of bandenbedrijf kunt rijden. Bij veel systemen geldt na gebruik een aangepaste maximumsnelheid, vaak rond 80 km/u. Ook de afstand die je ermee mag afleggen kan beperkt zijn.

De exacte instructies van de set in jouw auto zijn daarom belangrijker dan algemene vuistregels.

Waarom het reservewiel eigenlijk verdween

Dat we steeds vaker afhankelijk zijn van zo’n flesje heeft een eenvoudige reden. Een volledig reservewiel met krik en gereedschap neemt veel ruimte in en voegt flink wat gewicht toe.

Een reparatieset is kleiner, lichter en goedkoper. Fabrikanten kunnen daardoor bagageruimte winnen en het voertuiggewicht iets verlagen. Bij hybrides en elektrische auto’s kan de ruimte onder de vloer bovendien nodig zijn voor accu’s, elektronica of andere techniek.

Voor de bestuurder is er ook een voordeel. Je hoeft bij een lekke band niet op de vluchtstrook of langs een drukke weg een zwaar wiel te verwisselen. Compressor aansluiten, dichtmiddel gebruiken en de band oppompen is in theorie een stuk eenvoudiger.

Alleen werkt dat voordeel uitsluitend wanneer de schade klein genoeg is én het middel in de kofferbak nog bruikbaar is.

Anders blijft uiteindelijk alleen pechhulp over.

Controleer niet alleen of de set aanwezig is

Een snelle controle kost nauwelijks tijd. Haal de reparatieset uit de auto en zoek eerst naar de houdbaarheidsdatum op de fles. Kijk vervolgens of de verpakking nog intact is en controleer of de compressor, slang en benodigde aansluitingen daadwerkelijk aanwezig zijn.

Dat laatste klinkt vanzelfsprekend, maar bij een gebruikte auto weet je niet altijd wat een vorige eigenaar met de set heeft gedaan. Een fles kan eerder zijn gebruikt en vervangen zijn vergeten, terwijl een losse compressor ook ooit uit de auto kan zijn gehaald.

Is alleen het afdichtmiddel verlopen, dan hoeft bovendien niet automatisch de complete reparatieset vervangen te worden. Bij veel systemen is de fles afzonderlijk verkrijgbaar.

Het is ook verstandig om één keer te bekijken hoe de set werkt voordat je hem nodig hebt. Met een lekke band in het donker langs de weg is niet het ideale moment om voor het eerst de kleine letters van de handleiding te lezen.

In Nederland ben je niet verplicht om een reservewiel of bandenreparatieset in de auto te hebben. Praktisch gezien maakt dat weinig verschil wanneer je zonder reservewiel op pad bent. Op het moment dat er een spijker door je band gaat, is dat vergeten flesje onder de laadvloer ineens je enige mogelijkheid om zelfstandig verder te komen.

En juist daarom is die kleine houdbaarheidsdatum het controleren waard.