Duits automagazine waarschuwt voor onze ‘handremmethode’, maar niet alles aan deze taxitruc is verboden

De ‘handremmethode’ begint volgens het Duitse automagazine bij een taxistandplaats. De eerste chauffeur in de rij krijgt een klant die maar een kort stukje wil. Hij weigert die rit, blijft staan en houdt zo zijn plek vooraan vast. Figuurlijk gaat de handrem erop. Een volgende chauffeur wil de passagier vervolgens soms wel meenemen, maar biedt een hoge vaste prijs aan.

Vooral toeristen weten moeilijk wat een rit van een paar minuten normaal kost. Vanuit de branche zijn vermoedens geuit dat sommige chauffeurs onderling afspraken maken, maar zulke afspraken zijn volgens Auto Motor und Sport niet bewezen. Dat onderscheid is belangrijk.

Voor een korte rit werd 35 euro gevraagd

Nieuw is het gedrag zelf niet. De Amsterdamse stadszender AT5 ging eind 2024 al undercover langs taxistandplaatsen. Bij 13 van de 15 pogingen werd voor korte ritten volgens de omroep een hoge prijs genoemd. Vier chauffeurs wilden de rit niet uitvoeren toen de verslaggevers vroegen om via de taxameter te rijden.

Voor Amsterdam Centraal naar de Noordermarkt werd zelfs 35 euro gevraagd. AT5 berekende de rit destijds op basis van de toen geldende maximumtarieven op ongeveer 12,84 euro. Uiteindelijk lukte dezelfde rit bij een andere chauffeur voor 11,73 euro. De huidige ophef gaat dus niet over een truc die deze zomer plotseling is ontstaan.

Landelijk mag een chauffeur een rit weigeren, in Amsterdam ligt dat anders

Hier wordt het juridisch interessant. Staatssecretaris Annet Bertram schrijft in antwoord op Kamervragen dat de landelijke Wet personenvervoer 2000 geen algemene vervoerplicht kent. Landelijk staat het een chauffeur in beginsel vrij een aangeboden rit wel of niet te accepteren. Ritweigering op discriminatiegronden is uiteraard een ander verhaal.

Maar Amsterdam heeft voor chauffeurs op de opstapmarkt aanvullende regels. Wie daar met een Taxxxivergunning rijdt, moet consumenten op hun eerste verzoek vervoeren, tenzij dat redelijkerwijs niet van de chauffeur kan worden verlangd. Chauffeurs mogen bovendien geen onderlinge vervoersafspraken maken die de keuzevrijheid van de klant beperken. De Amsterdamse regels zijn daarmee juist geschreven tegen gedrag dat sterk op de beschreven methode lijkt.

Een vaste prijs is niet automatisch verboden

Ook bij de prijs ligt het genuanceerder dan simpelweg ‘alles boven de meter is verboden’. Voor een straattaxi met maximaal vier passagiers gelden in 2026 maximumtarieven van 4,31 euro als starttarief, 3,17 euro per kilometer en 0,52 euro per minuut. Die tarieven moeten zichtbaar zijn.

Tegelijk mag een chauffeur landelijk vóór vertrek een vaste prijs met de reiziger afspreken. De ILT vermeldt zelfs expliciet dat zo'n vooraf afgesproken prijs hoger mag zijn dan wat de taxameter zou aangeven. Voor straattaxi's blijft een goedgekeurde taxameter wel verplicht. Op de Amsterdamse opstapmarkt komen daar vervolgens lokale vergunningseisen bovenop, waaronder regels over ritacceptatie, de ritprijs en het gebruik van de taxameter of boordcomputer. Een hoog genoemd bedrag kun je dus niet los van de manier waarop de rit tot stand kwam beoordelen.

Dezelfde taxi kan vijf minuten later onder andere regels vallen

Dat maakt handhaven lastig. Het kabinet bevestigt dat veel chauffeurs zowel vanaf een standplaats rijden als opdrachten via een app of centrale aannemen. Bij een vooraf bestelde rit gelden niet alle aanvullende eisen van de opstapmarkt. Een controleur moet daarom eerst vaststellen onder welke vorm van taxivervoer de chauffeur op dat moment werkt. Volgens de evaluatie is dat voor gemeentelijke toezichthouders niet altijd eenvoudig te controleren.

Bekijk ook

Bolt-baas is woest op de EU en de taxilobby: Elk jaar verzinnen ze weer nieuwe onzin | Autobahn

De ILT kreeg in vijf jaar 140 meldingen over taxigerelateerde fraude, maar dat cijfer gaat over heel Nederland en over uiteenlopende zaken, van hoge ritprijzen tot problemen met taxameters en chauffeurskaarten. Het zijn dus nadrukkelijk geen 140 meldingen over de Amsterdamse handremmethode. Dit najaar wil het kabinet wel onderzoek starten naar zogenoemde woekerprijzen op de opstapmarkt.

Wie bij een Amsterdamse standplaats instapt, kan ondertussen zelf iets doen. Vraag vóór vertrek of de rit op de meter gaat of dat een vaste prijs wordt afgesproken, controleer de zichtbare tariefkaart en vraag na afloop om de ritbon. En belangrijk: op een Amsterdamse standplaats mag de consument zelf kiezen in welke taxi hij stapt. Juist dat maakt de ‘handremmethode’ een stuk minder onvermijdelijk dan de naam doet vermoeden.